بازار کسب و کار– سرویس اقتصادی: طبق دادهای آماری مسوولان دستگاه‌های وزارت نیرو در گلستان، در این استان شمالی از ۲۶۳ شرکت فنی و مهندسی موجود، ۱۵۴ شرکت آن مشغول فعالیت هستند که با حمایت بیشتر از این شرکت‌ها می‌توان ضمن کمک به توسعه صنعت فنی و مهندسی نیرو، تولید ثروت برای استان گلستان به ارمغان آورد.
همچنین توجه دولت چهاردهم به سرمایه‌گذاری در ارتباط هرچه بیشتر با کشورهای همسایه، فرصت مغتنم برای مسوولان ارشد گلستان است تا این استان بتواند از ظرفیت در اختیار فنی و مهندسی صنعت نیرو نیز به خوبی برای توسعه اقتصادی استفاده کند.
در نشست هم اندیشی فعالان اقتصادی حوزه صنعت فنی و مهندسی نیرو به همراه مسوولان دستگاه‌های مرتبط گلستان با حضور رئیس مرکز امور بین‌الملل وزارت نیرو و تعدادی از مسوولان مرتبط این وزارتخانه با ابتکار اتاق بازرگانی گرگان با هدف بهره‌گیری از ظرفیت خدمات فنی و مهندسی صنعت در حوزه نیرو و گسترش بازارهای هدف کشورهای همسایه، ضمن یادآوری ظرفیت‌های استان گلستان در این حوزه، راه‌های توسعه استفاده از آن مورد بررسی قرار گرفت.
اتاق بازرگانی گرگان از ۱۲ سال قبل، انجمن خدمات فنی و مهندسی را تاسیس کرد و فعالیت گسترده‌ای در این حوزه با مشارکت فعالان آن دارد.
تعدادی از فعالان حوزه فنی و مهندسی صنعت نیرو ضمن بر شمردن ظرفیت‌های استان اعم از نیروی انسانی متخصص، شرکت‌های فعال، خواستار حمایت بیشتر مسوولان دستگاه‌های دولتی از این حوزه شدند.
فعالیت ۲۶۳ شرکت پیمانکاری برق و آب در گلستان
دبیر انجمن صنفی شرکت‌های مهندسی برق استان گلستان گفت: در این استان ۲۶۳ شرکت پیمانکاری در صنعت برق استان فعالیت می‌کند که ۱۵۴ شرکت آن در حال ارائه خدمات فنی و مهندسی هستند.
سیدمحمود حمیدی افزود: شرکت فعال فنی مهندسی در حوزه برق در گلستان ظرفیتی برای کمک به توسعه صنعت برق استان و تولید ثروت به شمار می‌روند.
وی تاکید کرد: از ظرفیت شرکت‌های فنی و مهندسی صنعت برق استان گلستان می توان در صادرات این فناوری به کشورهای همسایه استفاده کرد.
یکی از فعالان حوزه سیستم آبیاری در صنعت نیرو استان گلستان گفت: این استان دانش‌آموخته های توانمند در صنعت نیرو دارد که نیازمند برداشتن موانع و حمایت دستگاه‌های ارائه دهنده خدمات به ویژه بانک‌های عامل هستند.
علی دولتی که خود را مخترع سیستم آبیاری بخش کشاورزی معرفی می‌کند، افزود: فعالان صنعت در حوزه نیرو در گلستان، حمایت مسوولان استانی را نیلز دارند تا دانش خود را در خدمت توسعه اقتصادی استان قرار دهند.
سهم ۴ درصدی گلستان از ارزش افزوده
یک پژوهشگر حوزه توسعه در استان گلستان نیز معتقد است: راهبرد در این استان توسعه تجارت برمبنای تجمر مبتنی بر مزیت‌های رقابت پذیر است.
حمیدرضا دنکوب افزود: در این استان با توجه به این راهبرد به دنبال این است که کسب و کار با ایجاد زنجیره‌های ارزش، سهم انرژی را در واحد ارزش افزوده کم یا بهینه شود.
وی همچنین با بیان این که سهم استان گلستان از ارزش افزوده صنعتی کشور حدود ۴ درصد اعلام شده است، گفت: با وجود این سهم، مصرف انرژی آن ۱.۲ درصد است که یکی از دلایل آن، قدیمی بودن فناوری و تجهیزات است.
وی اضافه کرد: در شرایط کنونی باید به سمت حمایت از بنگاه‌هایی حرکت کنیم که وابستگی کمتری به آب و گاز دارند و ارزش افزوده بیشتری از طریق دانش، فناوری و نیروی انسانی ایجاد می‌کنند.
این پژوهشگر حوزه توسعه، تقویت ارتباط صنعت و دانشگاه را ضروری دانست و گفت: دانشگاه‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان باید در حل مسائل صنعت و کاهش مصرف منابع نقش بیشتری ایفا کنند؛ چراکه تغییر پارادایم از توسعه صرف زیرساختی به سمت بهره‌وری، دانش و زنجیره‌های ارزش، یکی از الزامات برنامه هفتم پیشرفت است.
۱۰ طرح در حوزه آبرسانی از ظرفیت مالیات‌های نشان‌دار بهره مندند
مدیرکل امور مالیاتی گلستان نیز گفت: ۱۰ طرح در حوزه آبرسانی و تامین آب شرب استان با اعتبار هزار و ۲۳۰ میلیارد ریال برای بهره‌مندی از ظرفیت مالیات‌های نشان‌دار معرفی شده که حدود ۱۷.۵ درصد از اعتبارات و ۲۳ درصد از لحاظ تعدار طرح‌های این بخش را شامل می‌شود.
قربانعلی حاجی‌مشهدی اظهار کرد: آب، برق و گاز از پیشران‌های اصلی تولید هستند و حمایت از طرح‌های مرتبط با این حوزه‌ها میتواند آثار گسترده‌ای در بخش‌های مختلف اقتصادی داشته باشد.
مدیرکل امور مالیاتی گلستان ادامه داد: از مجموع طرح‌ها و اعتبارات پیش‌بینی‌شده در طرح مالیات‌های نشان‌دار، طرح‌های حوزه آب استان حدود ۱۷.۵ درصد اعتبارات و نزدیک به ۲۳ درصد تعداد طرح‌ها را به خود اختصاص داده‌اند.
حاجی‌مشهدی خواست در معرفی اولویت‌های استان و جلب مشارکت مؤدیان مالیاتی برای تامین مالی این طرح‌ها همکاری کنند.
وی همچنین به ظرفیت ماده ۱۷۲ قانون مالیات‌های مستقیم و بند «خ» ماده ۲۰ قانون برنامه هفتم پیشرفت اشاره کرد و افزود: بر اساس این ظرفیت‌ها، خیرین و مؤدیان مالیاتی می‌توانند در طرح‌های دولتی مشارکت کنند و هزینه‌های انجام‌شده آنان در قالب هزینه قابل قبول مالیاتی یا اعتبار مالیاتی پذیرفته شود.
مدیرکل امور مالیاتی گلستان گفت: درباره نحوه اجرای این ظرفیت در برخی شرکت‌های فعال در حوزه آب، برق و گاز ابهام‌هایی وجود دارد و لازم است وزارت نیرو طرح‌های اولویت‌دار استان را به صورت شفاف معرفی کند تا خیرین و مؤدیان مالیاتی برای مشارکت با سردرگمی مواجه نشوند.
وی افزود: در قوانین بودجه سال‌های گذشته نیز مشوق‌هایی برای مشارکت خیرین در طرح‌های آب و برق، به‌ویژه در حوزه آب، پیش‌بینی شده بود که استمرار و تقویت این مشوق‌ها میتواند به اجرای سریعتر طرح‌های زیرساختی کمک کند.
حاجی‌مشهدی با تاکید بر ضرورت حل مسائل شرکت‌های فنی و مهندسی، پیشنهاد کرد: اتاق بازرگانی به عنوان حلقه اتصال بخش خصوصی و دولت، کارگروهی مشترک با حضور اداره امور مالیاتی، تامین اجتماعی و دیگر دستگاه‌های مرتبط تشکیل دهد تا مشکلات شرکت‌ها در چارچوب حمایت از تولید بررسی و برطرف شود.
اجرای پروژه های بزرگ نیازمند تامین مالی خارجی است
مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای گلستان نیز گفت: با پیگیری‌های انجام‌شده، حدود چهار هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان از محل مطالبات فیمابین شرکت مبنا و وزارت نیرو برای اجرای طرح شیرین‌سازی آب دریای خزر در استان اختصاص خواهد یافت.
ایرج حیدریان افزود: با توجه به محدودیت منابع عمومی دولت، اجرای پروژه‌های بزرگ زیرساختی نیازمند استفاده از ظرفیت‌های تامین مالی خارجی و نهادهای بین‌المللی است.
وی ادامه داد: استان گلستان در سال‌های گذشته از ظرفیت بانک توسعه اسلامی برای اجرای طرح‌های زیرساختی استفاده کرده است و سد دانشمند نیز از جمله پروژه‌هایی است که از سال ۱۳۹۱ با بهره‌گیری از اعتبارات این بانک دنبال شده است.
مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای گلستان افرود: بانک توسعه اسلامی با توجه به سهامداری ایران و محورهای فعالیت خود در حوزه‌های آب، انرژی، حمل‌ونقل و فناوری، میتواند یکی از منابع مهم تامین مالی پروژه‌های زیرساختی کشور باشد.
حیدریان استفاده از ابزارهایی مانند اوراق مشارکت اسلامی را از دیگر روش‌های تامین مالی دانست و گفت: تنوع‌بخشی به ابزارهای مالی برای اجرای طرح‌های بزرگ آب و انرژی در استان ضروری است.
وی با اشاره به اقدامات استان گلستان در زمینه مدیریت سیلاب و افزایش بهره‌وری آب کشاورزی، افزود: در بخش کشاورزی، راندمان آبیاری در بسیاری از شبکه‌ها پایین است ولی با ساخت کانال‌های اصلی و توسعه شبکه‌های آبیاری می‌توان بهره‌وری آب را افزایش داد.
وی افزود: برای اجرای طرح‌های مرتبط با افزایش راندمان آبیاری، حدود ۹۲.۲ میلیون یورو اعتبار از بانک توسعه اسلامی در سال ۱۳۹۸ اختصاص یافت ولی با توجه به وقفه‌های ایجادشده در دوران همه‌گیری کرونا و محدودیت‌های روابط دیپلماتیک، تمدید ۳۰ ماهه این تسهیلات در دستور کار قرار گرفت و پیشنهاد دریافت ۵۰ میلیون یورو تسهیلات جدید نیز ارائه شد.
حیدریان گفت: این تسهیلات با نرخ حدود ۲ درصد، از منابع مناسب برای اجرای پروژه‌های زیرساختی محسوب می‌شود و پیگیری‌های انجام‌شده برای افزایش سقف آن ادامه دارد.
بانک‌های گلستان در خدمت صنعت نیرو
دبیر شورای هماهنگی بانک‌های گلستان نیز گفت: بانک‌های عامل این استان در خدمت متقاضیان سرمایه‌گذاری در صنعت نیرو برای ارائه تسهیلات بانکی هستند.
علی اصغر هدایتی افزود: در سفرسال قبل رئیس جمهور به استان گلستان، ۲۲ همت تسهیلات بانکی برای سرمایه گذاری در بخش های مختلف مصوب شده تا طی ۲ سال پرداخت شود.
وی ادامه داد: اکنون ۴۵ درصد از تسهیلات بانکی سفر رئیس جمهور به استان گلستان جذب و پرداخت آن به متقاضیان واجد شرایط طی مراحل اداری بانکی، آغاز شده است.
ضرورت تشکیل کارگروه مشترک آب و انرژی استان با محوریت بخش خصوصی
رییس اتاق بازرگانی، صنایع. معادن و کشاورزی گرگان نیز گفت: روابط مناسب اتاق‌های مشترک ایران و ترکمنستان و سفیر این کشور با فعالان اقتصادی استان، ظرفیت ارزشمندی است که باید در مسیر منافع گلستان مورد استفاده قرار گیرد.
امیر یوسفی افزود: گلستان از توان شرکت‌های مشاوره فنی و مهندسی و کارخانه‌های تولید تجهیزات صنعت برق برخوردار است و می‌توان از این ظرفیت برای اجرای پروژه‌های بزرگ در داخل و خارج از کشور استفاده کرد.
وی پیشنهاد تشکیل کارگروه مشترک آب و انرژی استان با محوریت بخش خصوصی را مطرح کرد و افزود: شناسایی واحدهای تولیدی دارای مشکل در تامین آب و برق، اولویت‌بندی مشکلات بر اساس تاثیر آنها بر تولید و اشتغال، شناسایی پروژه‌های قابل واگذاری به بخش خصوصی و تدوین نقشه راه کاهش ناترازی آب و برق باید در دستور کار این کارگروه قرار گیرد.
ایجاد فرصت‌های تجاری کشورهای همسایه گلستان
رییس مرکز امور بین‌الملل وزارت نیرو نیز گفت: شرکت‌های دانش‌بنیان، فنی و مهندسی و توانمند ایرانی ظرفیت حضور موثر در بازارهای آب و برق کشورهای منطقه را دارند و وزارت نیرو برای تقویت این شرکت‌ها، جذب سرمایه‌گذاری خارجی و استفاده از ظرفیت ایرانیان خارج از کشور برنامه‌ریزی می‌کند.
محمدولی علاءالدینی افزود: کشور ترکمنستان از ظرفیت مازاد برق برخوردار است و علاقه‌مند است از این ظرفیت برای صادرات برق به کشورهای دیگری مانند ترکیه و عراق استفاده کند. این موضوع میتواند زمینه همکاری شرکت‌های ایرانی و حضور آنها در پروژه‌های منطقه‌ای را فراهم کند.
رییس مرکز امور بین‌الملل وزارت نیرو گفت: ارتباط اقتصادی بیشتر با کشورهای همسایه، علاوه بر ایجاد فرصت‌های تجاری، رونق اقتصادی را برای کشور فراهم خواهد کرد.
وی با اشاره توان بسیار بالا در حوزه فنی و مهندسی صنعت نیرو، گفت: اکنون شرکت‌های ایرانی در حوزه فنی و مهندسی صنعت نیرو از جمله مشاوره، طراحی و نصب تجهیزات، ظرفیت حضور در بازارهای آب و برق دنیا به ویژه کشورهای منطقه را دارند.
علاءالدینی افزود: این شرکت‌های فنی و مهندسی در صنعت نیرو که ۹۸ درصد از نیاز کشور را تامین می‌کنند، می‌توانند استفاده از دانش نخبگان را در این صنعت بیشتر فراهم کرده و وزیر نیرو نیز بر توجه در این راستا تاکید فراوان دارد.
وی با بیان این که در صنعت فنی و مهندسی مشکل فنی وجود ندارد بلکه ساماندهی فعالیت شرکت‌ها برای تکمیل زنجیره لازم است، ادامه داد: اکنون در حوزه صادرات فنی و مهندسی صنعت نیرو با ۱۵ کشور از روسیه گرفته تا سایر کشورهایی که از لحاظ اقتصادی کف قرار دارند، ارتباط وجود دارد و در برنامه وزارتخانه این است که توسعه آن بیشتر شود.
وی با بیان این که استان گلستان در همسایگی کشور ترکمنستان قرار دارد، گفت: اگر چه تعدادی از شرکت‌های داخلی در دیگر کشورها از جمله کشور ترکمنستان در حوزه تولید برق و آب سرمایه‌گذاری کرده و در حال فعالیت هستند ولی تشکیل یک کنسرسیوم صادراتی در این زمینه از ضروریات مهم توسعه ای صنعت نیرو کشور است.
وی تاکید کرد: ایران قابلیت ورود به بازارهای صادراتی انرژی را دارد و بخش خصوصی یکی از ارکان مهم آن به شمار میرود و وزارت نیرو نیز بسته‌های حمایتی را برای شرکت‌های که امکان صادرات انرژی را در نظر گرفته است.
علاءالدینی یادآور شد: این وزارتخانه با جدیت استفاده از ظرفیت دیپلماسی اقتصادی را در توسعه ارتباط با کشورهای همسایه و صادرات فنی و مهندسی صنعت نیرو دنبال می‌کند، مرکز امور بین الملل این وزارتخانه نیز برای حمایت و گسترش آن، از همه ظرفیت‌ها استفاده خواهد کرد.
وی خاطرنشان نشان کرد: این برنامه در همه استان‌های مرز از جمله گلستان از،سدی وزارتخانه دنبال می‌شود و از ظرفیت این استان شمالی و مرزی نیز برای حضور پررنگ در صادرات فنی و مهندسی صنعت نیرو استفاده خواهد شد.
