هشدار صریح رئیسجمهور درباره نارضایتی عمومی
به گزارش خبرنگار اقتصادی بازار کسب و کار عبدالعلی کیانمهر، معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری گلستان، در نشست هماهنگی این رویدادها تأکید کرد: «برگزاری نمایشگاههای تخصصی فرصتی برای معرفی برندهای معتبر استان و تسهیل مراودات تجاری است و میتواند به توسعه گردشگری سلامت نیز کمک کند.»
او افزود که حمایت کامل استاندار از این طرح وجود دارد و فرآیند اخذ مجوز برای برگزاری نمایشگاه بعدی نیز آغاز شده است. هدف، مدیریت هزینهها و فراهمسازی زمینه حضور مقرونبهصرفه شرکتهای استانی در همکاریهای مشترک با ترکمنستان و دیگر کشورهای منطقه عنوان شده است.
نمایشگاه؛ سکوی پرتاب یا ویترینی کوتاهمدت؟
کارشناسانی که نگاه خوشبینانه دارند، معتقدند چنین نمایشگاههایی میتواند نقطه آغاز همکاریهای بزرگ باشد. به باور آنها، نمایشگاهها فرصتی هستند برای مذاکره، شبکهسازی و معرفی ظرفیتهای استان به بازارهای جدید.
یکی از کارشناسان اقتصادی گفت: اگرچه نمایشگاه بهتنهایی کافی نیست، اما بدون آن هم بسیاری از ارتباطات اولیه شکل نمیگیرد. نمایشگاه سکوی پرتابی برای ورود به بازارهای منطقه است.
در مقابل، نگاه انتقادی نیز وجود دارد. برخی فعالان اقتصادی این رویدادها را بیشتر ویترینی برای عکسهای یادگاری و تبلیغات مسئولان میدانند.
یکی از صادرکنندگان باسابقه گفت: ما بارها دیدهایم که نمایشگاهها برگزار شدهاند، اما هیچ قرارداد پایداری پس از آن شکل نگرفته است. مشکل اصلی، نبود پیگیری و زیرساختهای لازم است.
چالش زیرساختها و موانع بانکی
کارشناسان بر این باورند که موفقیت نمایشگاهها در گرو رفع موانع زیرساختی است. نبود مسیرهای پایدار ریلی، مشکلات حملونقل جادهای و موانع بانکی برای انتقال پول، همچنان بزرگترین دغدغه فعالان اقتصادی است.
یکی از فعالان بخش خصوصی میگوید: اگر مسیرهای ریلی و تسهیلات بانکی حل نشود، نمایشگاهها فقط هزینه روی دست بخش خصوصی میگذارند.
فرصتهای کشاورزی و گردشگری سلامت در هالهای از ابهام
گلستان یکی از قطبهای تولید محصولات استراتژیک مانند گندم، برنج، کلزا و سویاست. نمایشگاهها میتوانند بستری برای صادرات این محصولات به ترکمنستان باشند.
اما آیا کشاورزان قادرند استانداردهای بستهبندی و کیفیت بازارهای بینالمللی را تأمین کنند؟ کارشناسان کشاورزی تأکید میکنند که ورود فناوریهای نوین و حمایت دولت در صنایع تبدیلی ضروری است.
در بخش صنعت نیز ظرفیتهای زیادی وجود دارد. صنایع غذایی، ساختمانی و تبدیلی استان توان بالایی دارند، اما فعالان صنعتی میگویند: با هزینههای بالای تولید و مشکلات تأمین مواد اولیه، رقابت با تولیدکنندگان خارجی دشوار است.
یکی از محورهای اصلی این نمایشگاهها، گردشگری سلامت است. نزدیکی جغرافیایی و فرهنگی ترکمنستان با گلستان، این امکان را فراهم میکند.
اما پزشکان و کارشناسان گردشگری هشدار میدهند که زیرساختهای درمانی و رفاهی استان هنوز در سطح استانداردهای بینالمللی نیست. آیا بیمارستانها و هتلهای استان توان پذیرش گردشگران سلامت را دارند؟
برخی شهروندان نیز نگرانیهای اجتماعی دارند. یک ساکن گرگان گفت: ما نمیخواهیم ورود بیماران خارجی باعث شود که نوبتدهی بیمارستانها برای مردم بومی طولانیتر شود. باید تعادل حفظ شود.
هزینههای بالای حضور در نمایشگاهها
شرکتهای کوچک و متوسط بیشترین گلایه را دارند. بسیاری از آنها توان پرداخت هزینه اجاره غرفه و تبلیغات را ندارند.
کیانمهر وعده داده که مدیریت هزینهها بهگونهای خواهد بود که شرکتهای کوچک هم بتوانند حضور یابند. اما فعالان اقتصادی تردید دارند که این وعدهها به عمل تبدیل شود.
یکی از بازرگانان میگوید: نمایشگاهها اگر به قراردادهای واقعی منجر نشوند، تنها به یک هزینه اضافی برای بخش خصوصی تبدیل خواهند شد.
راه گلستان به آسیای میانه از نمایشگاهها میگذرد؟
یکی از بزرگترین ضعفها، نبود پیگیری پس از نمایشگاههاست. قراردادها و مذاکرات اولیه اگر بدون پیگیری رها شوند، ارزش چندانی ندارند.
کارشناسان تأکید میکنند که نمایشگاه باید بخشی از یک زنجیره توسعه صادرات باشد، نه تنها یک رویداد کوتاهمدت.
اتاق بازرگانی نیز میتواند نقشی پررنگتر ایفا کند. بسیاری معتقدند این نهاد باید پیگیری قراردادها و ارتباط بازرگانان را تسهیل کند.
همکاری با ترکمنستان میتواند پلی برای ورود به بازار آسیای میانه باشد. موقعیت مرزی استان این امکان را فراهم میکند که به پایگاه تجاری ایران در این منطقه تبدیل شود.
اما آیا گلستان میتواند در رقابت با استانهای دیگر دست بالا را داشته باشد؟ کارشناسان این موضوع را به تدوین استراتژی جامع توسعه صادرات وابسته میدانند.
از منظر اجتماعی، نمایشگاهها میتوانند اعتماد عمومی را تقویت کنند. مردم وقتی میبینند تولیدات بومی در بازارهای خارجی معرفی میشوند، احساس غرور بیشتری میکنند.
اما این احساس اگر به بهبود معیشت و اشتغال منجر نشود، به سرعت جای خود را به ناامیدی خواهد داد.
یکی از استادان اقتصاد دانشگاه گلستان میگوید: برگزاری نمایشگاهها بدون شناخت بازار هدف، بیشتر شبیه آزمون و خطاست. باید پیش از برگزاری، مطالعات دقیق از نیازهای بازار ترکمنستان انجام شود.
فرصتها
نمایشگاههای مشترک فرصتی برای معرفی برندهای بومی، توسعه صادرات کشاورزی و صنعتی و جذب گردشگران سلامت هستند. موقعیت جغرافیایی و فرهنگی گلستان، این فرصت را تقویت میکند.
تهدیدها
احتمال تبدیل شدن نمایشگاهها به رویدادهای نمایشی، نبود پیگیری قراردادها، هزینههای بالای مشارکت، ضعف زیرساختهای حملونقل و بانکی، و ناتوانی در ارائه خدمات رفاهی مناسب، مهمترین تهدیدهاست.
چالشها
نبود استراتژی جامع، مشکلات ارزی، هزینههای بالای تولید، ضعف صنایع تبدیلی و رقابت سایر استانها در ورود به بازار آسیای میانه از اصلیترین چالشهای پیش روی گلستان است.
راهکارها
پیگیری جدی توافقات، پررنگتر شدن نقش اتاق بازرگانی، سرمایهگذاری در زیرساختها، حمایت مالی از شرکتهای کوچک، و توسعه خدمات رفاهی و درمانی از جمله راهکارهایی است که میتواند نمایشگاهها را از یک ویترین کوتاهمدت به سکوی پرتاب اقتصاد استان تبدیل کند.
دیدگاهتان را بنویسید