بیش از ۹۰ درصد ایران در پهنههای گسلی قرار دارد
به گزارش بازار کسبوکار، فریبرز ناطقی الهی، درباره وقوع زمین لرزههای اخیر در نقاط مختلف کشور اظهارکرد: زلزلههایی که رخ میدهند، عموماً در پهنههای طبیعی وقوع مییابند. اگر کشور را بر اساس این پهنهبندیها بررسی کنیم، بهراحتی میتوانیم ساختار آن را درک کنیم. نکتهای که ممکن است برای مخاطبان جالب باشد، این است که پهنههای مختلف کشور دارای گسلهای متعددی هستند و تقریباً بیش از نود درصد از وسعت کشور، در پهنههای گسلی قرار دارند.
عضو هیات علمی پژوهشگاه زلزلهشناسی ایران افزود: زلزلهها معمولاً در بازههای زمانی مشخصی رخ میدهند. هر گسل بسته به میزان انرژیای که در خود ذخیره میکند، دوره بازگشتی دارد مثلاً هر ۱۵، ۲۰ یا ۱۰۰ سال یکبار. از آنجا که انسانها به مرور زمان این رویدادها را فراموش میکنند، وقتی زلزله ناگهانی در منطقهای رخ میدهد، ممکن است تصور شود که این اتفاق ناشی از یک عامل خاص یا بیسابقه است، در حالی که در واقع بخشی از چرخه طبیعی آن گسل محسوب میشود.
این زلزلهشناس در ادامه تصریح کرد: اگر آمار زلزلههای صد سال اخیر را بررسی کنیم، الگوی مشخصی در مناطق مختلف دیده میشود. مثلاً در پهنه بندرعباس، زلزلهها به صورت دورهای (مثلاً هر چند سال یکبار) رخ میدهند. پس از هر دوره لرزهای، منطقه برای مدتی در آرامش نسبی قرار میگیرد و سپس با بازگشت دوره بازگشتی گسل، زلزلهها دوباره تکرار میشوند. نکته جالب اینجاست که هیچ ارتباط معناداری بین وقوع زلزله و فصلهای سال وجود ندارد؛ آمار نشان میدهد که تعداد زلزلهها در زمستان، بهار، تابستان و پاییز تقریباً برابر است و نوسانات جزئی در برخی فصول، قابل توجه نیست.
ناطقی الهی گفت: بنابراین، مهمترین اصل در بحث زلزله این است که بدانیم بیش از ۹۰ درصد کشور در پهنههای گسلی قرار دارد. گسلها با جمعآوری انرژی، در دورههای مشخصی آن را آزاد میکنند، بنابراین مردم نباید نگران باشند که زلزله کجا رخ میدهد یا اگر دو زلزله پشتسرهم در یک منطقه اتفاق بیفتد، لزوماً نشانه خطر خاصی نیست. در واقع، برای هر زلزلهای که رخ میدهد، اطلاعات جمعآوری و بلافاصله تحلیلهای دقیقی روی آن انجام میشود تا وضعیت بهدرستی ارزیابی شود.
به گفته وی اگر زلزلههای کوچک نشانهای از یک زلزله بزرگ باشند، حتماً اطلاعرسانی میشود. اما اصل مهمتر این است که ما آماده باشیم. ساختمانهایمان مقاوم باشند، آموزشهای لازم را دیده باشیم و سیستم مدیریت بحران کشور هم آمادگی کافی داشته باشد. متأسفانه در شرایط فعلی، این موارد بهطور کامل اجرا نشدهاند. برای مثال، اگر صداوسیما وقت میگذاشت و دورههای آموزشی رایگان را در تلویزیون پخش میکرد و اطلاعات لازم را به مردم میداد، قطعاً آمادگی جامعه برای مقابله با زلزله بسیار بهتر میشد.
عضو هیات علمی پژوهشگاه زلزلهشناسی ایران در پایان تأکید کرد: اگر سازمانهای مربوطه کارهای محکمتری برای ساختوسازهای مقاوم انجام میدادند، شهرها و روستاهای ما شرایط بهتری داشتند و آمادگیها قطعاً بیشتر میشد. امیدواریم مسئولان با توجه به کثرت زلزلهها در کشور و تکرار سالانهی آنها، این موضوع را جدی بگیرند و شرایط لازم را فراهم کنند. ما باید تا جایی که میشود برای پیشگیری و کاهش خسارات آماده باشیم، چون نمیتوانیم مانع وقوع زلزله شویم، اما میتونیم اثراتش را کم کنیم.
دیدگاهتان را بنویسید