نان در گلستان گران شد
بازار کسب و کار- سرویس اقتصادی: سرگردانی مدیران مسئول نشریات چاپی استان گلستان در روزهای اخیر وضعیت چاپ را با توجه به بحران فقدان کاغذ در بازار و افزایش افسار کسیخته چاپ در وشعیت بسیار نامساعدی قرار داده است.
از سوی دیگر افزایش هزینههای صنعت چاپ و کمبود شدید کاغذ در بازار موجب شده تا بسیاری از چاپخانهها به شمتریان خود اعلام کنند که دیگر امکان چاپ را تا زمان تامین کاغذ و روال عادی بازار ندارند.
اگر چه بحران کاغذ در پند سال اخیر همواره مشکلات زیادی را برای نشریات کاغذی بوجود آورده اما با اجرای خذف ارز ترجیحی این شرایط طی دو ماه گذشته تا کنون بحرانی تر شده و امروز دیگر کاغذی در بازار یا یافت نمیشود و یا اگر هم یافت شود با قیمت های نجومی به مشرتیان عرضه میشود.
در کنار افزایش قیمت کاغذ هزینه زینک و چاپ نیز از سوی چاپخانهدارن نیز افزایش یافته و در این بین مدیران نشریات کاغذی بدون داشتن درآمدهای ثابت مجبور به تن دادن به خواسته های بازار برای بقا هستند.
اگر چه طی یکماه گدشته وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اعلام کرد که شرایط بسیار سختی برای اصحاب قلم و ناشران است، اما باید تلاش کنیم تا کمبودی پیش نیاید. تلاشی که تا کنون نتیجهای نداده و وضعیت کاغذ به مراتب بدتر شده است.
با توجه به اینکه بخش زیادی از درآمد های نشریات کاغذی استان از طریق آگهیهای ثبتی و مزایدهای تامین میشود، مدیران مسئول مجبور به تهیه کاغذ و یا پرداخت هر نوع هزینه به چاپخانهها برای انتشار به موقع هستند.
این در حالی است که در حاضر استان گلستان فقط دارای ۲ روزنامه مجوز دار رسمی است که تا کنون حمایت خاصی در شرایط فعلی کمبود کاغذ و شرایط جنگی از آنها صورت نگرفته است.
بحران کمبود کاغذ حالا آنقدر بیخ پیدا کرده که نهتنها چاپ را مختل کرده است، بلکه مدیران مسئول زیر فشار چاپ آگهیها مجبور به پرداخت هر نوع هزینهای میکند.
قصه مشکلات چاپ نشریات کاغذی زمانی غم انگیزتر میشود که با وجود چنین شرایطی مدیران از رسانه ها که نشریات کاغذی هم در ردیف آن قرار دارند انتظار انتشار اخبار امید آفرین برای مردم در زمانهای بحرانی از جمله جنگ اخیر را دارند.
از سوی دیگر عدم پرداخت به موقع دستگاههای اجرای برای مطالبات رسانه ها که به موجب قانون باید ظرق مدت یکماه تسویه شود، نیز موجب شده تا رسانههای کاغذی برای تسویه مطالبات چاپخانه ها و چاپ مجدد در کنار هزینه های دفاتر با مشکلات فراوانی روبرو شوند و حمایت ویژهای هم از آنها صورت نگرفته است.
با وجو کمتوجهی به وضعیت فعلی از سوی مسئولان استانی، نشریات کاغذی با رویه پیشرو به دربسته خوردهاند و دستی برای حمایت آنان از آستین بیرون نیامده است.
قطع سهیمه کاغذ در چند سال اخیر و عدم حمایتهای لازم وزارت ارشاد، عرصه را هر روز بر نشریات کاغذی تنگتر میکند و در شرایط فعلی نیز هیچ واکنشی از سوی این وزارتخانه برای تامین کاغذ دیده نشان داده نشده است.
بسیاری از مدیران چاپخانهها و نشریات عنوان میکنند که از ابتدای آذرماه تاکنون نتوانستهایم کاغذ خریداری کنیم و عملاً کار را متوقف کردهایم. دلیل آن هم این است که یا کاغذ موجود نیست یا بسیار کمیاب است و اگر هم باشد، بسیار گران است.
محدودیت واردات کاغذ و مقوا به بهانه حمایت از تولید داخلی
احمد ابوالحسنی، رئیس اتحادیه چاپخانهداران تهران، میگوید که ضعف مدیریت این حوزه منجر به نارضایتی در بازار شده است.
به گفته وی، واردات کاغذ و مقوا به بهانه حمایت از تولید داخلی محدود شده و ورود کالا با تأخیر انجام میشود. این کمبود، قیمتها را به شدت افزایش داده و تاثیر مستقیم بر چاپخانهها و صنایع بستهبندی دارد، به طوری که هزینهها نهایتاً به مصرفکننده تحمیل میشود.
ابوالحسنی تاکید میکند که تولیدکنندگان داخلی با ادعای خودکفایی مانع ورود مقوا و کاغذ ارزانتر از خارج شدهاند، در حالی که حتی با احتساب نیروی کار و انرژی ارزان، قیمت تولید داخلی بسیار بالاتر از نمونه وارداتی است.
نشریات در برزخ بیتدبیری
وی با اشاره به مشکلات ثبت سفارش میگوید: اگر واردات و ثبت سفارش بهموقع انجام شود و سختگیریها برداشته شود، قیمتها کاهش خواهد یافت. اما حالا تولیدکننده داخلی حتی پس از دریافت پول، ممکن است قیمت را افزایش دهد و بازار را مدیریت کند.
رئیس اتحادیه چاپخانهداران در پایان تاکید کرد که تصمیمگیریهای دولتی بدون توجه به واقعیتهای بازار و تجارت باعث بحران فعلی شده است و اگر واردات به موقع انجام شود، بازار متعادل و سود قانونی برای تولیدکنندگان نیز تأمین خواهد شد.
بیانیه سندیکای کاغذ و مقوا؛ تاکید بر تامین مستمر و بدون وقفه کاغذ
سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوای ایران در روز ۱۵ اسفند امسال بیانیهای در همین رابطه صادر و عنوان کرده “این سندیکا به نمایندگی از کلیه اعضا و فعالان صنعت کاغذ و مقوای کشور بر تامین مستمر، بدون وقفه و کافی کاغذ و مقوای مورد نیاز صنایع بستهبندی به عنوان یکی از ارکان اصلی حفظ زنجیره تامین و توزیع کالاهای اساسی مورد نیاز هموطنان بخصوص در این شرایط جنگی در کشور تاکید کرده است.”
در این بیانیه آمده است: تولیدکنندگان کاغذ و مقوای کشور با درک مسئولیت ویژه خود در تامین کاغذ و مقوا بهعنوان محصولاتی استراتژیک و حیاتی در زنجیره توزیع کالایی کشور تاکنون نهایت تلاش خود را دوشادوش سایر صنایع فعال کشور بکار گرفتهاند تا خللی در تولید، توزیع و عرضه بهموقع کالاهای مورد نیاز هموطنان ایجاد نشود و بدیهی است که تا زمان بازگشت کشور به شرایط عادی و گذر از شرایط سخت موجود نیز این تلاشها بیش از پیش در حوزه تامین کاغذ و مقوای مورد نیاز صنعت بستهبندی کشور ادامه خواهد یافت.
در پایان، این سندیکا آمادگی خود را جهت پیگیری و رفع مشکلات احتمالی در روند تامین کاغذ و مقوای مورد نیاز برای بستهبندی محصولات مورد نیاز جامعه اعلام داشته و تاکید کرده است که از تمام ظرفیتهای تولیدی اعضای خود جهت تامین نیاز صنایع فعال کشور و در نهایت تامین آسایش هموطنان بهره خواهد جست.
کاغذ به عنوان کالای استراتژیک در نظر گرفته شود
دبیر سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوای ایران هم درمصاحبه ای عنوان کرده است: در حال حاضر شرکت چوب و کاغذ مازندران اصلیترین تولیدکننده کاغذ تحریر در ایران در کنار آن شرکت کاغذ پارس است که سهم عمده ای در تولید کاغذ دارد.
امیرسامان اسفندیاری افزود: بالاترین ظرفیت تولید این کارخانهها در مجموع، حدود ۵۰ تا ۶۰ هزار تُن در سال است. باید توجه داشت شرط مهم برای فعالیت این کارخانهها این است که ماده اولیه آنها فراهم شود. منظور از مواداولیه خمیرِ ویرجین است که باید از طریق واردات تامین شود و همچنین باید به آنها انرژی تعلق داده شود، یعنی در مواقعی که قطعی برق و گاز برای صنایع اتفاق میافتد این کارخانهها امکان استفاده از برق و گاز را داشته باشند، تا بتوانند به تولید خود ادامه بدهند.
وی افزود: نکته دیگر تامین مایحتاج این کارخانهها از نظر قطعات و لوازم یدکی مصرفی در خطوط تولید است؛ زیرا امکان تولید کاغذ بدون آنها وجود ندارد. مسائلی مانند اقلام پوششی ماشینهای کاغذ، وارداتی است و تولیدکننده آن را در محدوده خاورمیانه نداریم. پیش از این، زمانیکه تحریمها تا این اندازه سخت نبود، واردات این کالا از اروپا ممکن بود، این روزها برای تامین این اقلام وابستگی شدید به جنوب شرق آسیا، چین و کره وجود دارد، ثبت سفارش و تخصیص ارز لازم برای تامین این کالا باید بهطور مستمر انجام شود تا واردات به شکل مرتب صورت گیرد. این مساله بخش کوچکی از واردات قطعات موردنیاز برای تولید کاغذ را تشکیل میدهد، به این مساله اشاره کردم زیرا در این روزها نبود آن بر تولیدکنندگان کاغذ بیش از پیش فشار وارد میکند.
وی در رابطه با تعطیلی کارخانه تولید کاغذ دیبای شوشتر هم گفت : فعالیت این کارخانه متوقف نشده است، این روزها در زمینه تولید خمیر کاغذ فعالیت میکند؛ البته مشکلاتی داشت و سعی میکنند مشکلات را رفع کنند. آنها بخش خصوصی هستند و بحث آنها از این داستان جدا است.
اسفندیاری گفت: کارخانه پارس مشهد یک واحد کاغذسازی است که از خمیر و ضایعات کاغذ، کاغذ تولید میکند. این کارخانه در استان خراسان است و در تلاش برای توسعه و نصب ماشینآلات جدید تولید هستند تا بتوانند در این زمینه فعالیت داشته باشند.
نشریات در برزخ بیتدبیری
به گفته وی برای اینکه کشور در زمینه تولید کاغذ به جای خوبی برسد، نگاه مسئولان باید تغییر کند، یعنی کاغذ به عنوان کالای استراتژیک در نظر گرفته شود، همانطور که در همه جای دنیا به این محصول توجه میشود. باید توجه داشت بخش کمی از تولید کاغذ در ایران مرتبط با کاغذ چاپ و تحریر است و این بخش مورد تایید مسئولان ارشد نظام هم هست؛ بخش مهمی از تولید کاغذ مربوط به حوزه بستهبندی است .
اسفندیاری ادامه داد: شرکت چوب و کاغذ مازندران برای اینکه تولید کند به ۲۰ مگاوات برق در سال نیاز دارد. اما در فصول گرم سال به طور معمول برق آنها به این میزان نمیرسد و برق آنها را در راستای کنترل ناترازی محدود میکنند.
وی افزود: در واحدهای تولید کاغذ با قطع گاز و برق مواجه هستیم. اصلیترین مشکل این است که چشمانداز مشخصی برای واردات مواد اولیه ندارند؛ زیرا همه شرکتها در بخش تولید کاغذ، برای بهینهسازی مصارف ارزی، طولانی شدن فرآیند ثبت سفارش و واردات اقلام و قطعات یدکی موردنیاز، با مشکل نقدینگی مواجه هستند.
اسفندیاری بیان کرد: صاحبان کارخانهها در اساس باید پول داشته باشند تا بتوانند مواداولیه بخرند و این مساله شرایط را دشوار کرده است. همچنین نوسانات نرخ ارز یکی دیگر از مشکلاتی است که در بازار کاغذ وجود دارد و امیدواریم حل شود تا کارخانهها بتوانند فعالیت کنند.
به گفته وی بیشترین میزان مصرف کاغذ در حوزه بستهبندی و پس از آن در حوزه تحریر است. با وجود اینکه اینترنت وظیفه اطلاعرسانی را انجام میدهد و روزنامهها کم شدهاند، اما هنوز نیاز به کاغذ وجود دارد.
واردات کاغذ متوقف نشده است
دبیر سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوای ایران اظهار کرد: واردت متوقف نشده با توجه به ساختار کنترلی که در بهینهسازی مصرفی ارزی، شرایط واردات دشوار و سرعت آن بسیار کُند شده است. ارز نیمایی تا شهریور ۱۴۰۳ به واردات کاغذ تعلق میگرفت، سپس متوقف شد. این روزها ارز تکنرخی شده است. روزهایی که ارز چند نرخی داشتیم، نظام کنترلی روی واردات کاغذ انجام میشد، اما امروز از زمانیکه بحث بهینهسازی مصارف ارزی مطرح شده است و همچنین با طولانی شدن صفهای تخصیص ارز، روند واردات کاغذ با مشکل مواجه شد. این مساله مختص کاغذ نیست و در باقی کالاها هم این اتفاق افتاد و مشکل وجود دارد.
وی افزود: مرحله ثبت سفارش واردات مواداولیه به فرآیند زمانبر تبدیل شده است، امروز صف تخصیص ارز برای واردات چهار تا ۶ ماه زمان لازم دارد، در حالی که تولیدکنندگان کاغذ نمیتوانند چهار تا ۶ ماه صبر کنند. این توقف از سال ۱۴۰۳ مانده و امسال هم با اجرای بهینهسازی مصرف ارز، روند طولانیتر شده است. این توقف به دلیل عملکرد دفاتر تخصصی وزارت صمت نیست، آنها تاجایی که میتوانند بخش مهمی از کارها را در حد اختیارات خود انجام میدهند.
اسفندیاری گفت: بخش مهم دیگر به بانک مرکزی مربوط است. این بانک است که مساله را کلانتر میبینند و کاغذ و ملزومات تولید آن را جزیی از کالاهای اساسی نمیداند، به همین دلیل است که تاکید دارم کاغذ باید به عنوان کالای استراتژیک در نظر گرفته شود تا در زمان تصمیمگیریهای کلان، دیدگاه درستی درباره کاغذ وجود داشته باشد.
شاید بتوان یکی از عمده ترین مشکلات کاغذ در بازار را عدم همراهی و همراهنگی وزارت صمت و ارشاد با یکیدیگر عنوان کرد که پس از گذشت سال ها هنوز نتوانسته اند به یک تغاهم کلی برای تامین کاغذ در بازار برای تمام امور چاپی برسند و از سوی دیگر بانک مرکزی نیز باید کاغذ را در ردیف کالای استراتژیک قرا دهد.
به نظر می رسد با وجود مشکلات کمبود کاغذ و هزینههای چاپ اما نشریات کاغذی استان همچنان برنامهای برای اتحاد و برون رفت از این مشکل ندارند. چرا که هیچ واکنشی از سوی آنها نسبت به کمبود کاغذ در روزهای اخیر به مسئولان اجرائی استان دیده نشده است.
دیدگاهتان را بنویسید