گواهینامه موتورسواری بانوان در مرداد صادر میشود
سرویس گردشگری بازار کسبوکار | در شرایطی که اقتصاد سبز، گردشگری پایدار و حفاظت از سرمایههای طبیعی به یکی از محورهای اصلی توسعه در کشورهای پیشرو تبدیل شده است، استان سمنان با برخورداری از یکی از غنیترین ذخایر زیستی ایران، بیش از گذشته بهعنوان گزینهای راهبردی برای سرمایهگذاری در زیرساختهای اکوتوریسم و ایجاد اکوپارکهای استاندارد مطرح میشود؛ ظرفیتی که میتواند همزمان به حفظ محیطزیست، ایجاد اشتغال، توسعه اقتصاد محلی و افزایش درآمدهای گردشگری منجر شود.
بررسی دادههای رسمی نشان میدهد سمنان با در اختیار داشتن حدود ۱۶ درصد از مناطق حفاظتشده کشور و میزبانی نزدیک به ۳۰ درصد گونههای جانوری و گیاهی ایران، جایگاهی فراتر از یک استان برخوردار از منابع طبیعی دارد و عملاً یکی از مهمترین کانونهای تنوع زیستی کشور محسوب میشود.
وسعت مناطق حفاظتشده این استان به حدود ۲.۳ میلیون هکتار میرسد؛ محدودهای که زیستگاه گونههای ارزشمندی همچون یوزپلنگ آسیایی، پلنگ ایرانی، گورخر آسیایی، زاغ بور، کاراکال، خرس قهوهای، مرال، شوکا، قوچ و میش است. در کنار این تنوع جانوری، گونههای گیاهی شاخصی مانند ارس، آویشن، بنه، بادام وحشی، گون و قیچ نیز بخشی از سرمایه طبیعی کمنظیر این استان را تشکیل میدهند.
اقتصاد سبز؛ حلقه مفقوده توسعه سمنان
کارشناسان توسعه معتقدند حفاظت از منابع طبیعی زمانی به یک مزیت اقتصادی پایدار تبدیل میشود که زیرساختهای بهرهبرداری مسئولانه از این ظرفیتها نیز شکل بگیرد. در همین چارچوب، ایجاد اکوپارک (Eco Park) یکی از مهمترین ابزارهای توسعه اقتصاد سبز به شمار میرود.
اکوپارکها تنها فضای تفریحی نیستند؛ بلکه مجموعههایی هستند که حفاظت از اکوسیستم، آموزش محیطزیست، تحقیقات علمی و گردشگری پایدار را در کنار یکدیگر قرار میدهند. در بسیاری از کشورهای توسعهیافته، این مراکز علاوه بر حفاظت از تنوع زیستی، به یکی از منابع پایدار درآمد، اشتغال و جذب گردشگران داخلی و خارجی تبدیل شدهاند.
این مجموعهها معمولاً با حداقل مداخله در طبیعت طراحی میشوند و شامل مسیرهای طبیعتگردی، مراکز آموزش محیطزیست، باغهای گیاهان بومی، زیستگاههای حفاظتشده، مراکز بازدیدکنندگان و زیرساختهای سازگار با محیطزیست هستند. استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر، مدیریت منابع آب و پسماند و حفاظت از گونههای گیاهی و جانوری نیز از مهمترین ویژگیهای آنها محسوب میشود.
مدیریت شهری؛ حلقه کلیدی توسعه گردشگری زیستی
در همین راستا، سعید یوسفپور، مدیرکل حفاظت محیطزیست استان سمنان، در نشست مشترک با اعضای شورای اسلامی شهر سمنان بر توسعه گردشگری زیستی و افزایش همکاری میان مدیریت شهری و ادارهکل حفاظت محیطزیست تأکید کرد.
ظرفیتی فراتر از حفاظت؛ فرصتی برای اقتصاد سبز
در حالی که بسیاری از کشورها از سرمایههای طبیعی خود برای توسعه اکوتوریسم، جذب سرمایه و ایجاد اشتغال بهره میبرند، سمنان نیز با وسعت ۲.۳ میلیون هکتاری مناطق حفاظتشده، زیستگاه گونههای شاخصی مانند یوزپلنگ آسیایی، پلنگ ایرانی، گورخر آسیایی و درخت ارزشمند اُرس، از ظرفیت تبدیل شدن به قطب گردشگری زیستمحور و استقرار اکوپارکهای استاندارد برخوردار است؛ ظرفیتی که تحقق آن نیازمند برنامهریزی، سرمایهگذاری و مدیریت یکپارچه است.
وی با اشاره به ظرفیتهای کمنظیر استان گفت مدیریت شهری میتواند نقش مؤثری در توسعه گردشگری زیستمحیطی، ارتقای کیفیت هوای شهر و بهرهگیری از ظرفیتهای طبیعی سمنان ایفا کند.
به گفته یوسفپور، با وجود آنکه سمنان به عنوان «پایتخت تنوع زیستی ایران» شناخته میشود، هنوز جای خالی پروژههایی مانند اکوپارک، موزه تاریخ طبیعی، جشنوارههای فرهنگی و هنری با محوریت محیطزیست و المانهای شهری مرتبط با طبیعت در سیمای شهری این استان به چشم میخورد؛ موضوعی که نیازمند برنامهریزی تخصصی و سرمایهگذاری هدفمند است.
وی همچنین با اشاره به محدودیت منابع انسانی و اعتبارات سازمان حفاظت محیطزیست تأکید کرد که پایش مستمر صنایع با هدف جلوگیری از آلودگی هوا همچنان در دستور کار این ادارهکل قرار دارد.
در این نشست، اعضای شورای اسلامی شهر سمنان نیز بر توسعه همکاریهای مشترک، نصب تابلوهای اطلاعرسانی شاخص کیفیت هوا، انجام مطالعات پژوهشی و اجرای برنامههای مشترک برای حفاظت از محیطزیست و ارتقای سلامت شهروندان تأکید کردند.
سرمایهای که میتواند به موتور رشد اقتصادی تبدیل شود
تجربه کشورهای مختلف نشان میدهد سرمایهگذاری در گردشگری طبیعتمحور علاوه بر حفاظت از منابع طبیعی، آثار اقتصادی قابل توجهی نیز به همراه دارد. افزایش ورود گردشگران، ایجاد فرصتهای شغلی جدید، توسعه کسبوکارهای محلی، رونق صنایعدستی، افزایش درآمد خدمات گردشگری و ارتقای برند مقصد، از مهمترین دستاوردهای توسعه اکوپارکها محسوب میشود.
در شرایطی که بسیاری از استانهای کشور به دنبال ایجاد مزیتهای جدید اقتصادی هستند، سمنان از ظرفیتهایی برخوردار است که میتواند بدون اتکا به منابع تجدیدناپذیر، به یکی از قطبهای اقتصاد سبز و گردشگری زیستمحور ایران تبدیل شود؛ مشروط بر آنکه حفاظت از سرمایههای طبیعی با برنامهریزی، سرمایهگذاری و مدیریت یکپارچه همراه شود.
تحلیل بازار کسبوکار
سمنان امروز صرفاً یک استان دارای مناطق حفاظتشده نیست؛ بلکه صاحب یکی از بزرگترین ذخایر سرمایه طبیعی ایران است. با این حال، فاصله قابل توجهی میان ظرفیتهای موجود و میزان بهرهبرداری اقتصادی از آنها مشاهده میشود. ایجاد اکوپارک، موزه تاریخ طبیعی، مسیرهای استاندارد اکوتوریسم و برندینگ گردشگری زیستی میتواند این سرمایه خام را به یک زنجیره ارزش اقتصادی تبدیل کند.
در شرایطی که اقتصاد جهانی به سمت سرمایهگذاری در صنایع سبز و گردشگری پایدار حرکت کرده است، پرسش اساسی این است که آیا سمنان میتواند پیش از آنکه این مزیت طبیعی با تهدیدهای محیطزیستی و تغییرات اقلیمی تضعیف شود، به نخستین قطب واقعی اقتصاد سبز و اکوتوریسم ایران تبدیل شود یا همچنان بخش بزرگی از این ظرفیت ارزشمند بدون بهرهبرداری اقتصادی باقی خواهد ماند؟
سمنان؛ از پایتخت تنوع زیستی ایران تا نامزد جدی توسعه اکوپارک و گردشگری پایدار- تصویر
سمنان؛ از پایتخت تنوع زیستی ایران تا نامزد جدی توسعه اکوپارک و گردشگری پایدار- تصویر
دیدگاهتان را بنویسید