بازار کسب و کار– سرویس اقتصادی: بر اساس آمار، حجم تولید محصولات کشاورزی تاجیکستان اعم از غلات، پنبه، سیب زمینی، سبزیجات، میوه جات، دام و طیور در سالهای اخیر افزایش چشمگیری داشته است به طوری که عرضه عمده محصولات غذایی تولید ملی این کشور به ۸۵ درصد افزایش یافته است.
تاجیکستان در ۵ ماه نخست سال ۲۰۲۶ بیش از ۵۶ هزار تن محصولات کشاورزی به ارزش ۳۲.۲ میلیون دلار به بازارهای خارجی صادر کرده که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته از نظر ارزش ۵.۶ میلیون دلار بیشتر است.
طبق آمارهای رسمی، حجم تولید محصولات کشاورزی تاجیکستان در پنج ماه نخست سال جاری به ۱۱.۷ میلیارد سامانی رسیده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته معادل ۱۰۷.۵ درصد افزایش داشته است. میزان افزایش تولید در این بخش ۸.۱ میلیون سامانی اعلام شده است.
در این مدت، ارزش تولیدات بخش زراعتی ۳.۸ میلیارد سامانی و تولیدات بخش دامپروری ۷.۹ میلیارد سامانی بوده است. بر اساس دادههای آماری، در پنج ماه نخست سال جاری در تاجیکستان ۹۱.۱ هزار تن غلات، ۴۷.۷ هزار تن سیبزمینی، ۳۰۰ هزار تن سبزیجات، ۱۶۲ هزار تن پیاز، ۵۱ هزار تن محصولات جالیزی، ۴۶.۵ هزار تن میوه، ۱۰۳.۷ هزار تن گوشت، از جمله ۱۷.۹ هزار تن گوشت مرغ، ۳۴۰ هزار تن شیر و ۵۱۵.۸ میلیون قطعه تخممرغ تولید شده است.
کشوری که توسعه کشاورزی آن در زمان فعلی بسیاری از کشورها از جمله ایران را تشویق میکند تا برای تبادل تجاری آنهم در حوزه امنیت غذایی، روابط تجاری بیشتری با این کشور برقرار کنند.
در این بین بخش خصوصی به عنوان تولید کننده، نقش مهمی در بازگشایی مسیر دیپلماسی اقتصادی داشته و اتاق بازرگانی گرگان با حضور در نمایشگاه مجمع بین المللی صنایع غذایی تاجیکستان علاوه بر ایجاد ورابط رو در رو برای تبادل تولیدات، تقاهم نامه همکاری در این حوزه به امضا رساندند.
این تلاشها زمانی در حال رخ دادن است که معاون اقتصادی استاندار گلستان طی دو سال اخیر پا به پای بخش خصوصی دویده است و با حضور خود در این نمایشگاه نشان داد که همراهی مدیران با بخش خصوصی همراه با رایزنیهای دیپلماتیک اثرا گذاری دو چندانی در توسعه تبادلهای تجاری با دیگر کشورها دارد.
در شرایط فعلی که کشور در وضعیت جنگی بسر میبرد و نیازمند تبادل تجاری در حوزه غذا و دارو است، این تفاهمنامه همکاری میتواند گره کشای بخشی بزرگی از تامین کالاهای اساسی مردم از طریق تبادل تجاری بااین کشور باشد. از سوی دیگر گلستان به عنوان یکی از کریدورهای امن تجاری در زمان جنگ نیز این امکان را یافته تا تجار آن به دست پر به سراغ تجار خارجی برای برقراری همکاری تجاری بروند.
تفاهم نامههای تجاری اتاق بازرگانی گرگان و معاونت اقتصادی استانداری گلستان با تاجیکستان میتواند زمینه ساز توسعه تجاری گلستان با این کشور در جهت توسعه صنایع غذایی استان ، فروش محصولات و سرمایه گذاری در صنعت غذا باشد.
هدفگذاری دو کشور برای افزایش حجم تجارت دوجانبه
رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی گرگان در این مجمع اظهار کرد: هدفگذاری دو کشور برای افزایش حجم تجارت دوجانبه به یک میلیارد دلار، بیانگر آن است که روابط اقتصادی ایران و تاجیکستان در مسیر توسعه قرار گرفته و ظرفیتهای موجود هنوز بهطور کامل مورد استفاده قرار نگرفته است.
امیر یوسفی گفت: پرسش اصلی این است که چگونه میتوان این نزدیکی تاریخی و فرهنگی را به همکاری اقتصادی واقعی، پایدار و سودمند برای دو طرف تبدیل کرد.
وی افزود: پیام بخش خصوصی استان گلستان روشن است؛ گلستان آماده همکاری با تاجیکستان نهتنها در حوزه تجارت، بلکه در زمینه سرمایهگذاری مشترک، تولید مشترک و رفع نیازهای متقابل دو کشور است.
رئیس اتاق بازرگانی گرگان با اشاره به روند رو به رشد مناسبات تجاری ایران و تاجیکستان گفت: حجم مبادلات تجاری دو کشور در سالهای اخیر از حدود ۵۷ میلیون دلار به بیش از ۲۷۰ میلیون دلار رسیده که نشاندهنده رشدی نزدیک به پنج برابر است.
یوسفی افزود: در کنار ظرفیت بالای تولیدات کشاورزی، صنایع غذایی و تبدیلی، صنایع لبنی، خوراک دام و طیور و واحدهای بستهبندی نیز در گلستان فعال هستند و این مجموعه ظرفیتها میتواند زمینه شکلگیری همکاریهای اقتصادی میان فعالان بخش خصوصی دو طرف را فراهم کند.
وی با تأکید بر ضرورت عبور از نگاه صرفاً صادراتی به روابط اقتصادی گفت: آنچه اهمیت دارد فقط معرفی ظرفیتهای گلستان نیست، بلکه باید مشخص کنیم این ظرفیتها چگونه میتواند به فرصتهای مشترک اقتصادی برای ایران و تاجیکستان تبدیل شود.
رئیس اتاق بازرگانی گرگان ادامه داد: در سفرها و نشستهای تجاری اخیر میان دو کشور، حوزههایی همچون تولید نهال، اصلاح نژاد دام، داروهای دامپزشکی، شیلات، صنایع تبدیلی، آبیاری نوین و مکانیزاسیون کشاورزی بهعنوان زمینههای مشخص همکاری شناسایی شده است.
یوسفی با بیان اینکه ظرفیتهای دو کشور در بسیاری از حوزهها مکمل یکدیگر است، اظهار کرد: بخش کشاورزی تاجیکستان در حوزههایی از جمله نوسازی و مدیریت منابع آب به فناوری و تجربه نیاز دارد و شرکتهای ایرانی، از جمله شرکتهای استان گلستان، از ظرفیت فنی و اجرایی مناسبی در این زمینه برخوردارند.
وی تأکید کرد: به همین دلیل تاجیکستان برای بخش خصوصی گلستان صرفاً یک بازار صادراتی نیست، بلکه میتواند یک شریک اقتصادی برای تولید و سرمایهگذاری مشترک باشد
رئیس اتاق بازرگانی گرگان در بخش دیگری از سخنان خود از فعالان اقتصادی تاجیکستان برای حضور در اکسپوی استان گلستان در گرگان دعوت کرد و گفت: از فعالان اقتصادی و هیأتهای تجاری تاجیکستان دعوت میکنیم در این رویداد حضور پیدا کنند تا علاوه بر بازدید از نمایشگاه، ظرفیتهای اقتصادی و تولیدی گلستان را از نزدیک مشاهده کرده و با تولیدکنندگان و فعالان بخش خصوصی استان گفتوگو کنند.
درخواست تاجیکستان برای خرید انرژی از ایران
تبادل های تجاری با تاجیکستان در حالی رو به رشد است که دور روز پیش نیز خبری مبنی بر اینکه وزارت حمل و نقل تاجیکستان خواستار دریافت ۲.۵۵ میلیون تن سوخت از ایران شده است منتشر شد .
در ماه ژوئیه، وزیر انرژی تاجیکستان اعلام کرده بود که مقامات این کشور در حال مذاکره با قزاقستان، ترکمنستان، ایران، عراق و بلاروس برای تأمین مقادیر بیشتری از فرآوردههای نفتی هستند.
این کشور آسیای مرکزی معمولاً ۸۰ درصد از سوخت مورد نیاز خود را از روسیه تأمین میکند؛ کشوری که خود در بحبوحه جنگ با اوکراین با کمبود سوخت مواجه شده و اخیراً صادرات سوخت را ممنوع کرده است.
این خبر در حالی منتشر میشود که ترامپ کشورها را از انجام هرگونه تجارت با ایران برحذر داشته و تهدید کرده است. هنوز مشخص نیست که «جنگ اقتصادی» ترامپ چه تأثیری بر واردات تاجیکستان از ایران خواهد داشت.
در همین رابطه و در ۲۴ مردادماه امسال وزیر نفت از توافق ایران و تاجیکستان برای بررسی سازوکار صادرات فرآوردههای نفتی مازاد ایران و تأمین نفت خام مورد نیاز پالایشگاههای این کشور خبر داد و گفت: قرار است یک گروه کارشناسی، جزئیات همکاریها را بررسی و چارچوب قرارداد بلندمدت را تدوین کند.
محسن پاکنژاد پس از دیدار و گفتوگو با دلیر جمعه، وزیر انرژی و ذخایر آب و عظیم ابراهیم، وزیر حملونقل تاجیکستان، با اشاره به محورهای این مذاکرات بیان کرد: فرصت بسیار مناسبی بود تا درباره ظرفیت همکاریها با تاجیکستان گفتوگو کنیم.
وی افزود: بخش عمده این مباحث بر امکان صادرات فرآوردههای نفتی مازاد ایران متمرکز بود تا بتوانیم بخشی از مسائل و مشکلات کشور دوست و برادر تاجیکستان را که در این روزها در این حوزه با آن روبهروست، برطرف کنیم.
پاکنژاد درباره حجم مبادلات احتمالی دو کشور نیز گفت: حجم مبادلاتی که قرار است انجام شود، به شرایط لجستیک بستگی دارد و متناسب با ظرفیتهای موجود اجرا خواهد شد.
همپوشانی توانمندیهای فنی و تخصصی ایران و تاجیکستان
محمدعلی امیرفخریان، رایزن بازرگانی ج. ا. ایران در تاجیکستان نیز عنوان کرده است که بررسیهای انجامشده نشان میدهد بخش کشاورزی تاجیکستان در حوزههایی نظیر تولید نهال، اصلاح نژاد دام، توسعه صنایع وابسته، افزایش بهرهوری منابع آب و نوسازی فناوریهای تولید، نیازهای قابل توجهی دارد که با توانمندیهای فنی و تخصصی شرکتهای ایرانی همپوشانی دارد.
وی با بیان اینکه وزارت کشاورزی تاجیکستان از گسترش همکاری با شرکتهای توانمند خارجی استقبال میکند، عنوان کرده است که استمرار گفتوگوهای کارشناسی، تبادل اطلاعات فنی، معرفی ظرفیتهای بخش خصوصی و برگزاری نشستهای تخصصی، زمینه شناسایی پروژههای مشترک و توسعه همکاریهای بلندمدت را فراهم میکند.
امیر فخریان همچنین تهیه و انتشار کتابچهای به زبانهای روسی و تاجیکی برای معرفی شرکتها، تشکلها و توانمندیهای بخش کشاورزی ایران را اقدامی مؤثر در معرفی ظرفیتهای کشور و تسهیل همکاریهای تجاری میان ایران و تاجیکستان دانست.
ترازمندی سازمان تامین اجتماعی


























دیدگاهتان را بنویسید