زنبورداری؛ جاذبه کم هزینه و پردرآمد کشاورزی گلستان
بازار کسب و کار– سرویس اقتصادی: استقرار کندوهای زنبور عسل در گوشه و کنار خانه و باغ مزارع، تصویری آشنا از زندگی روزمره روستاییان گلستان است که به فراخور موقعیت و فراغت کار، تعداد و نحوه فعالیت در این صنعت پولساز با یکدیگر متفاوت است.
ظرفیت تولید میانگین ۱۰ کیلوگرم عسل از هر کندو در هر فصل برداشت چند ماهه در کنار افزایش مستمر کلنیها در صورت فراهم بودن شرایط مساعد نگهداری و مراقبت، زنبورداری را به یکی از کارهای مورد علاقه روستاییان گلستان تبدیلی کرده که ظرفیت درآمدزایی فراوان در کنار امکان فعالیت همزمان در بخش دیگر کشاورزی به دلیل نیاز کم زنبور به مراقبت همیشگی، امکان گسترش زنبورداری از چند کلنی محدود به فعالیت غالب کشاورزی را فراهم کرده است.
بر اساس اعلام جهادکشاورزی گلستان، ۲ هزار و ۵۱۴ زنبورستان با به ۱۴۷ هزار و ۴۴۶ کلنی در این استان فعال است که توسعه فعالیت زنبورداری در گلستان با سرمایهگذاری و حمایت از زنبورداران، کاهش هزینههای تولید، توسعه آموزش و فناوری، تقویت بیمه و تسهیلات، توسعه صنایع تبدیلی و جلوگیری از فروش فلهای امکانپذیر است.
شهرستانهای استان گلستان، ظرفیت متفاوتی برای سرمایه گذاری در حوزه زنبورداری دارند که علیآبادکتول، آزادشهر، رامیان، مینودشت، گالیکش، کلاله، مراوهتپه، گنبدکاووس و گرگان از جمله مناطق دارای ظرفیت مناسب برای فعالیت زنبورداری در استان به شمار میروند.
همچنین وجود هفت اقلیم از ۱۳ اقلیم آب و هوایی دنیا، نواحی جنگلی هیرکانی و کوهستانی، ۶۵۰ هزار هکتار کشتزار محصولات مختلف، باغهای میوه، گل و گیاهان دارویی در استان گلستان، امکان استقرار و کوچ زنبورستانها را دوچندان کرده است.
به گفته کارشناسان و محققان مرکز تحقیقات جهادکشاورزی گلستان، این صنعت علاوه بر تولید عسل، موم، گرده گل، برهموم و سایر فرآوردههای زنبور عسل، از لحاظ خدمات گردهافشانی نیز اهمیت بسیار زیادی دارد بهگونهای که زنبور عسل با گردهافشانی باغات و برخی محصولات زراعی و باغی، به افزایش تشکیل میوه، بهبود کیفیت محصول و افزایش عملکرد کمک میکند و همچنین ارزش اقتصادی زنبور عسل بسیار فراتر از ارزش عسل تولیدی است.
معاون امور طیور جهادکشاورزی گلستان با اشاره به این که باید به زنبور عسل علاوه بر تولیدکننده عسل، به عنوان یکی از عوامل موثر در افزایش تولیدات کشاورزی و تقویت امنیت غذایی نگاه شود، گفت: صنعت زنبورداری استان به دلیل برخورداری از تنوع اقلیمی، مراتع، باغات، اراضی کشاورزی و پوشش گیاهی مناسب، از ظرفیتهای مهم بخش کشاورزی استان محسوب میشود.
سحر کریمی اظهار کرد: وضعیت فعلی صنعت زنبورداری گلستان مطلوب است اما توسعه بیشتر آن به افزایش بهرهوری، کاهش هزینههای تولید، توسعه صنایع تبدیلی و ایجاد بازارهای جدید برای محصولات زنبورداری نیاز دارد.
وی ادامه داد: اکنون ۲ هزار و ۵۱۴ زنبورستان دارای ۱۴۷ هزار و ۴۴۶ کلنی فعال در استان وجود دارد که از این تعدد ۱۴۳ هزار و ۳۱۵ کلنی مدرن و بقیه سنتی هستند که از این تعداد حدود هزار و ۱۹۹تن عسل برداشت میشود که این مقدار در سالهای اخیر با رشد محسوس همراه بوده است.
معاون امور طیور جهادکشاورزی گلستان یکی از مهمترین مشکلات زنبورداران را افزایش هزینههای تولید اعلام کردن و گفت: هزینه تغذیه کمکی، شکر، دارو، تجهیزات، حملونقل و کوچ زنبورستانها بر سودآوری این حرفه تاثیر مستقیم دارد و از سوی دیگر تغییرات اقلیمی، کاهش بارندگی، خشکسالی، تغییر زمان گلدهی گیاهان و کاهش یا پراکندگی منابع شهد و گرده میتواند بر میزان تولید و سلامت کلنیها تاثیرگذار باشد.
این کارشناس ادامه داد: کنترل بیماریها و آفات نیز از موضوعات مهم این بخش است و پایش مستمر زنبورستانها، آموزش زنبورداران، رعایت اصول بهداشتی و استفاده صحیح و بهموقع از داروهای مورد تایید، نقش مهمی در کاهش خسارت دارد.
وی خاطرنشان کرد: در کنار این موارد، بیمه زنبورداران، دسترسی به تسهیلات بانکی، تامین سرمایه درگردش و هزینههای بالای تجهیز و نوسازی زنبورستانها از جمله دغدغههای فعالان این بخش به شمار میرود.
معاون بهبود تولیدات دامی جهادکشاورزی گلستان نیز با اشاره به ظرفیت سرمایه گذاری در صنعت زنبورداری استان، گفت: در چارچوب برنامه هفتم توسعه، رویکرد بخش کشاورزی استان افزایش بهرهوری، استفاده بهینه از منابع، توسعه زنجیره ارزش، افزایش ارزش افزوده محصولات و حمایت از تولیدکنندگان از جمله زنبورداری است.
رضا نظری به خبرنگار ایرنا اظهار کرد: در حوزه زنبورداری استان حرکت از تولید سنتی و فروش فلهای به سمت زنبورداری حرفهای، افزایش تولید، فرآوری، بستهبندی، برندسازی و توسعه بازار از اولویتهای مهم است.
وی تاکید کرد: حمایت بیشتر از زنبورداران از طریق ارایه تسهیلات، بیمه، آموزش، تامین نهادهها و تجهیزات و همچنین تسهیل دسترسی آنان به بازار فروش از جمله اقداماتی است که میتواند به تحقق اهداف توسعهای این حوزه در استان کمک کند.
نظری با اشاره به ایجاد و تقویت صنایع تبدیلی برای توسعه صنعت زنبورداری گلستان، افزود: عسل تولیدی استان علاوه بر مصرف مستقیم، قابلیت فرآوری، بستهبندی استاندارد و عرضه در قالب برندهای معتبر را دارد و میتواند ارزش افزوده بیشتری ایجاد کرده و درآمد زنبورداران را افزایش دهد.
معاون بهبود تولیدات دامی جهادکشاورزی گلستان گفت: ایجاد یک نشان تجاری معتبر برای عسل استان، در صورت فراهم شدن زیرساختهای لازم و مشارکت تشکلها و تولیدکنندگان، میتواند به معرفی ظرفیتهای زنبورداری استان گلستان در بازارهای ملی و در ادامه بازارهای صادراتی کمک کند.
نظری ادامه داد: فعالیت در حوزه صادرات عسل و فرآوره های آن نیز، نخستین گام، تولید عسل باکیفیت و استاندارد، شناسنامهدار کردن محصول، ایجاد برند معتبر، توسعه بستهبندی و رعایت الزامات بازارهای هدف است که با فراهم شدن این زیرساختها، عسل تولیدی استان گلستان میتواند ظرفیت حضور بیشتری در بازارهای ملی و صادراتی داشته باشد.
وی همچنین آموزش زنبورداران را یکی از ارکان اصلی افزایش بهرهوری این صنعت برشمرد و گفت: آموزش در زمینه مدیریت کلنی، تغذیه، کنترل بیماریها و آفات، اصلاح نژاد، کوچ اصولی، برداشت و نگهداری صحیح عسل و رعایت استانداردهای تولید بهصورت مستمر دنبال میشود.
معاون بهبود تولیدات دامی جهادکشاورزی گلستان تاکید کرد: شناسایی و تقویت منابع شهد و گرده، بررسی اثر تغییرات اقلیمی بر زنبورستانها، اصلاح نژاد متناسب با شرایط اقلیمی استان و ارتقای روشهای مدیریت کلنی از نیازهای پژوهشی مهم صنعت زنبورداری گلستان است.
وی ادامه داد: استفاده از فناوریهای نوین، ثبت اطلاعات زنبورستانها، پایش سلامت کلنیها و استفاده از تجهیزات مدرن میتواند به کاهش هزینهها و افزایش بهرهوری کمک کند.
دیدگاهتان را بنویسید