بازار کسب و کار گزارش می دهد

افزایش تولید گوشت قرمز، واردات را از صرفه اقتصادی انداخت

نیاز سالانه ایران به گوشت قرمز بین یک میلیون تا یک میلیون و ۱۰۰ هزار تن برآورد می‌شود که حدود ۸۰۰ تا ۹۰۰ هزار تن آن از محل تولید داخلی تأمین می‌شود. در کنار این میزان، سالانه حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ هزار تن گوشت گرم و منجمد نیز با هدف تنظیم بازار و مدیریت عرضه وارد کشور می‌شود.

با وجود سهم واردات در تأمین بخشی از نیاز بازار، شرایط اقتصادی و افزایش هزینه‌های تولید و انتقال کالا، معادلات واردات گوشت را تغییر داده است. وارداتی که پیش‌تر می‌توانست در تنظیم قیمت‌ها و تأمین برخی نیازهای بازار نقش داشته باشد، اکنون در بسیاری از مبادی سنتی با محدودیت رقابت قیمتی روبه‌روست.

منصور پوریان، رئیس شورای تأمین دام کشور، با اشاره به وضعیت عرضه و ذخایر گوشت قرمز اظهار کرد: واردات این محصول الزاماً با هدف جبران کمبود انجام نمی‌شود و در مقاطعی، مدیریت بازار و تنظیم قیمت‌ها از دلایل اصلی واردات بوده است.

وی افزود: حدود ۵۰ درصد قیمت گوشت در بازار داخلی تحت تأثیر تحولات غیراقتصادی قرار دارد و اگرچه حجم واردات گوشت قرمز به کشور بسیار اندک است، همین میزان نیز در صورت فضاسازی واردکنندگان می‌تواند بر فضای روانی بازار اثر بگذارد.

پوریان با تأکید بر اینکه سبد پروتئینی کشور در شرایط فعلی با کمبود عرضه مواجه نیست، تصریح کرد: میزان عرضه گوشت قرمز در مقایسه با تقاضا بالاست و ذخایر موجود نیز پاسخگوی نیاز داخلی است.

به گفته وی، از ابتدای مهرماه تاکنون میزان عرضه دام در بازارها و کشتارگاه‌ها افزایش یافته است. رشد عرضه در میادین دام و افزایش تولید در کشتارگاه‌ها از جمله نشانه‌هایی است که وضعیت افزایشی تولید کشور را تأیید می‌کند.

تولید داخلی در آستانه تأمین یک میلیون تن

برآوردهای شورای تأمین دام کشور از افزایش ظرفیت تولید گوشت قرمز حکایت دارد. رئیس این شورا با اشاره به میزان نیاز مصرفی و چشم‌انداز تولید سال جاری گفت: نیاز سالانه کشور حدود یک میلیون و ۱۰۰ هزار تن است و پیش‌بینی می‌کنیم تولید امسال به حدود یک میلیون تن برسد.

این میزان تولید، بخش عمده نیاز سالانه کشور را پوشش می‌دهد و در کنار ذخایر موجود، وضعیت عرضه را در شرایط مناسبی قرار داده است.

در همین حال، سرانه مصرف گوشت قرمز در ایران بین ۸ تا ۱۰ کیلوگرم در سال برآورد می‌شود؛ رقمی که فاصله چندانی با سرانه استاندارد حدود ۱۲ کیلوگرمی مورد اشاره در شاخص‌های وزارت بهداشت و سازمان جهانی بهداشت ندارد.

از سوی دیگر، گزارش‌های سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) از افزایش تولید گوشت گاو، گوساله، گوسفند و بز در جهان طی سال‌های اخیر حکایت دارد. ایران نیز هم‌زمان با این روند، افزایش تولید گوشت قرمز را تجربه کرده است.

با این حال، تداوم خشکسالی و محدودیت منابع آبی همچنان از چالش‌های پیش روی دامپروری کشور محسوب می‌شود. کاهش دسترسی به منابع آب و دشواری تولید علوفه و تأمین خوراک دام، فشارهایی بر روند تولید وارد کرده است.

نبود آمار دقیق و یکپارچه از میزان تولید و واردات، افزایش قیمت نهاده‌ها، هزینه‌های بالای خدمات دامپزشکی و سنتی بودن بخش‌هایی از زنجیره تولید نیز از دیگر موانعی است که در مسیر افزایش بهره‌وری صنعت دامپروری قرار دارد.

هزینه واردات از مزیت رقابتی گوشت خارجی پیشی گرفت

تغییرات بازار ارز و افزایش هزینه‌های لجستیکی، از مهم‌ترین عواملی است که شرایط واردات گوشت را دستخوش تغییر کرده است.

پوریان در این باره گفت: در حال حاضر واردات گوشت آزاد است و محدودیتی برای انجام آن وجود ندارد، اما واردات از مبادی سنتی مانند برزیل و هند، به دلیل افزایش هزینه‌های تولید و حمل‌ونقل، دیگر از قدرت رقابت قیمتی برخوردار نیست.

وی اظهار کرد: قیمت تمام‌شده گوشت وارداتی از این کشورها اکنون با قیمت گوشت گاو و گوساله تولید داخل برابری می‌کند و همین مسئله جذابیت اقتصادی واردات را کاهش داده است.

رئیس شورای تأمین دام کشور با اشاره به تغییر مسیر تأمین گوشت خارجی و توجه به کشورهای آسیای میانه و قفقاز افزود: واردات از این کشورها در حجم محدودی انجام می‌شود، اما تنوع تولید داخلی از نظر انواع گوشت بره، قوچ، بز، گوساله و گاومیش، رقابت محصول وارداتی با گوشت داخلی را دشوار کرده است.

وی برای تشریح این اختلاف قیمت به نرخ گوشت بره در کشورهای آسیای میانه اشاره کرد و گفت: قیمت هر کیلوگرم گوشت بره در این کشورها حدود ۶.۵ تا ۷ دلار است که با محاسبه نرخ ارز، صرفه اقتصادی واردات آن از بین می‌رود.

به گفته پوریان، افزایش هزینه حمل‌ونقل در کنار رشد نرخ ارز، مزیت رقابتی گوشت وارداتی را به‌شدت کاهش داده و برابری قیمت تمام‌شده محصول خارجی با گوشت داخلی نیز به افت حجم واردات منجر شده است.

وی تأکید کرد: برای بازگشت قدرت رقابت به گوشت وارداتی، باید در ساختار هزینه‌های تولید و حمل‌ونقل تغییر ایجاد شود یا امکان استفاده مجدد از ارزهای ترجیحی و دولتی فراهم شود.

واردات رقابتی برای مصرف‌کنندگان عمده

با وجود کاهش صرفه اقتصادی واردات، رئیس شورای تأمین دام کشور معتقد است این ظرفیت در صورت برخورداری از قیمت مناسب همچنان می‌تواند در بخش‌هایی از بازار مورد استفاده قرار گیرد.

وی توضیح داد: واردات زمانی می‌تواند نقش مکمل تولید داخلی را ایفا کند که قیمت آن با محصول داخلی قدرت رقابت داشته باشد. در چنین شرایطی، تأمین نیاز مراکز پخت‌وپز بزرگ، صنایع فرآورده‌های گوشتی از جمله تولیدکنندگان سوسیس و کالباس، مراکز آموزشی و نظامی، رستوران‌ها و تالارها از طریق واردات امکان‌پذیر خواهد بود.

پوریان خاطرنشان کرد: چنانچه گوشت وارداتی قدرت رقابت قیمتی نداشته باشد، حتی عرضه گوشت منجمد وارداتی نیز نمی‌تواند کمک مؤثری به بازار کند.

به گزارش خبرنگار بازار کسب‌ و کار، گوشت قرمز یکی از منابع مهم تأمین پروتئین حیوانی و مواد معدنی مورد نیاز بدن است و میزان تولید و دسترسی خانوارها به آن از شاخص‌های مرتبط با امنیت غذایی محسوب می‌شود. در شرایط فعلی، افزایش تولید داخلی و سطح ذخایر موجود، بخش عمده نیاز بازار را پوشش داده است؛ در حالی که تغییرات نرخ ارز و هزینه‌های انتقال کالا، نقش واردات را بیش از گذشته به برخورداری از مزیت قیمتی وابسته کرده است.

دنیا با صدای رسانه زنده است – کیوبای | QOBI.IR