×
×

منطقه آزاد تجاری اینچه برون؛
تنها کریدور امن تجاری چشم انتظار توسعه/ توسعه زیرساخت‌ها با ممانعت از فرصت‌سوزی

  • کد نوشته: 68541
  • ۱۴۰۵-۰۲-۲۱
  • ۰
  • این روزها توسعه تجاری برای برون رفت کشور از مشکلات اقتصادی و تبادل تجاری، نگاه مدیران ارشد را به سمت منطقه آزاد اینچه برون کشانده است و این در حالی است که طی چند سال اخیر چانه‌زنی‌ها و نشست‌های متعدد دولت و بخش خصوصی برای توسعه زیر ساخت‌های اساسی این منطقه همچنان بلاتکلیف باقی مانده است.
    تنها کریدور امن تجاری چشم انتظار توسعه/ توسعه زیرساخت‌ها با ممانعت از فرصت‌سوزی
  • تبلیغ هدفمند

    بازار کسب و کار– سرویس اقتصادی: با شروع جنگ رمضان و ناامن شدن برخی مسیرهای تجاری کشور به دلیل حملات آمریکا و اسراییل، توجه به مناطق تجاری شمال کشور و بخصوص اینچه برون را به عنوان یکی از کریدورهای امن تجاری کشور مورد برای مدیران استانی و کشوری بیشترکرده است.

    کریدوری که به لحاظ اقتصادی امکان اتصال کشور را برای تبادل کالا و مسافر به آسیای میانه، جنوب کشور و چین دارا است، اما سال‌ها است که دست مهربانی برای توسعه این منطقه و استفاده از آن در شرایط فعلی بر سرش کشیده نشد.

    فقدان امکانات زیرساختی مهم از جمله برق، آب ، گاز ، و توسعه ریلی و لجستیکی که مهم ترین بخش توسعه تجاری این منطقه است مدام در گیرو دارهای نشست‌ها و جلسات متعدد گرفتار مانده و امید می‌رود که شرایط فعلی جنگ و توجه مدیران به امن بودن این منطقه گرهی از مشکلات آن بگشاید.

    از سوی دیگر فعالان بخش خصوصی از جمله اتاق بازرگانی به عنوان مشاور سه قوه، بارها آمادگی خود را برای سرمایه‌گذاری در این منطقه و حتی در زمینه لجستیک و ریل گذاری و ساخت انبار و تجیهرات تخلیه اعلام کرده‌اند اما تا کنون جواب مثبت و قانع کننده حمایتی دریافت نکرده است.

    اختلاف راه آهن با منطقه آزاد اینچه‌برون از دیگر مسائلی است که لاینجل باقی مانده و گویی متولی مشخصی برای رفع این گره کور پیدا نشده است.

    توسعه ریلی از اهم برنامه‌های توسعه‌ای اینچه‌برون است

    مدیرعامل سازمان منطقه آزاد اینچه‌برون، در نشست هم‌اندیشی بررسی مشکلات زیرساختی و راهکارهای تسریع و تسهیل تجارت کالا در این منطقه، با تشریح آخرین وضعیت پروژه‌های عمرانی و زیرساختی اظهار کرد: توسعه زیرساخت‌ها به عنوان پیش‌نیاز اصلی شکل‌گیری یک منطقه آزاد کارآمد و رقابتی در دستور کار جدی سازمان قرار دارد.

    حسن ملک‌حسینی با بیان اینکه بخش مهمی از مجوزها و اراضی مورد نیاز پروژه‌های زیرساختی اخذ و تأمین شده است، افزود: در حال حاضر طراحی و اجرای خطوط انتقال آب، توسعه شبکه تأمین آب شیرین و تکمیل زیرساخت‌های حیاتی منطقه با هدف پاسخگویی به نیازهای میان‌مدت و بلندمدت در حال پیگیری است.

    مدیرعامل منطقه آزاد اینچه‌برون با اشاره به برنامه‌ریزی انجام‌شده برای استفاده از ظرفیت پساب تصفیه‌شده شهری گفت: مطالعات فنی و مسیرهای اجرایی این طرح تکمیل شده و با هماهنگی دستگاه‌های ذی‌ربط، امکان اجرای آن در بازه زمانی کوتاه فراهم خواهد بود. این پروژه می‌تواند نقش مهمی در مدیریت منابع آب و کاهش فشارهای زیست‌محیطی و اجتماعی ایفا کند.

    ملک‌حسینی همچنین تأمین برق پایدار را از اولویت‌های اساسی منطقه عنوان کرد و افزود: با مشارکت بخش خصوصی و بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود، طرح‌های نیمه‌تمام و پروژه‌های توسعه‌ای در حوزه برق در حال پیگیری است تا زیرساخت لازم برای استقرار صنایع و سرمایه‌گذاران فراهم شود.

    وی در ادامه با اشاره به اهمیت توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل و لجستیک اظهار داشت: تکمیل مسیرهای ارتباطی، بهبود دسترسی‌های جاده‌ای و تقویت زیرساخت‌های ریلی از جمله برنامه‌های جدی منطقه است که می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در تسهیل تجارت و ارتقای جایگاه اقتصادی اینچه‌برون داشته باشد.

    مدیرعامل سازمان منطقه آزاد اینچه‌برون تأکید کرد: با هم‌افزایی دستگاه‌های اجرایی، حمایت‌های استانی و ملی و جذب سرمایه‌گذاری بخش خصوصی، روند توسعه زیرساخت‌ها با سرعت بیشتری دنبال خواهد شد تا این منطقه به جایگاه واقعی خود در حوزه تجارت و ترانزیت منطقه‌ای دست یابد.

    نخستین مطالبه سرمایه‌گذاران ایجاد زیرساخت‌ها است

    رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی گرگان  هم با تأکید بر ضرورت تسریع در تکمیل زیرساخت‌های منطقه آزاد اینچه‌برون، این موضوع را پیش‌نیاز اصلی جذب سرمایه‌گذاری و رونق تجارت در استان گلستان عنوان کرد.

    امیر یوسفی با اشاره به فرصت‌های ایجادشده در شرایط فعلی منطقه‌ای، اظهار کرد: شرایط کنونی می‌تواند به عنوان یک فرصت برای رشد و شکوفایی این منطقه تلقی شود، مشروط بر آنکه اقدامات لازم در زمان مناسب انجام و بستر لازم برای حضور سرمایه‌گذاران فراهم شود.

    وی با بیان اینکه اتاق بازرگانی گرگان از ابتدای شکل‌گیری منطقه آزاد اینچه برون در کنار مدیران این مجموعه بوده است، افزود: یکی از وظایف اصلی اتاق به عنوان مشاور سه قوه، ایجاد هم‌افزایی میان بخش‌های مختلف و کمک به بهبود فضای کسب‌وکار، اشتغال و سرمایه‌گذاری است.

    یوسفی از برگزاری مستمر جلسات تخصصی در اتاق بازرگانی خبر داد و گفت: کمیسیون‌های «اقتصاد کلان» و «صادرات و واردات» به‌صورت فعال در تعامل با منطقه آزاد اینچه‌برون هستند و این همکاری موجب شده روند اقدامات نسبت به برخی مناطق مشابه، با سرعت بیشتری پیش برود.

    رئیس اتاق بازرگانی گرگان با تأکید بر اهمیت زیرساخت‌ها برای سرمایه‌گذاران تصریح کرد: نخستین مطالبه هر سرمایه‌گذار، فراهم بودن زیرساخت‌هایی نظیر آب، برق، گاز، راه‌آهن و گمرک است و هرگونه ضعف در این حوزه‌ها می‌تواند موجب دلسردی و توقف سرمایه‌گذاری شود.

    ممانعت از تجربیات ناموفق

    وی با اشاره به برخی تجربیات ناموفق در حوزه سرمایه‌گذاری افزود: در برخی پروژه‌ها به دلیل نبود برنامه‌ریزی اصولی در زیرساخت‌ها، سرمایه‌گذاری‌ها با مشکل مواجه شده و اهداف پیش‌بینی‌شده محقق نشده است، بنابراین لازم است در این منطقه از تکرار چنین تجربیاتی جلوگیری شود.

    یوسفی همچنین به اهمیت رفع موانع حمل‌ونقل و لجستیک اشاره کرد و گفت: مشکلات موجود در حوزه راه‌آهن، گمرک و ایجاد خطوط فرعی و انبارها باید هرچه سریع‌تر برطرف شود، چرا که تأخیر در تخلیه و بارگیری کالا علاوه بر افزایش هزینه‌ها، موجب تحمیل خسارت به سرمایه‌گذاران از جمله هزینه‌های دموراژ می‌شود.

    وی از افزایش مراجعات سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی به منطقه آزاد اینچه‌برون خبر داد و افزود: اتاق بازرگانی با استفاده از ظرفیت‌های خود، از جمله ارتباط با اتاق تهران، در حال هدایت سرمایه‌گذاران به این منطقه است و این روند رو به رشد، نشان‌دهنده ظرفیت بالای این منطقه برای توسعه اقتصادی است.

    رئیس اتاق بازرگانی گرگان با تأکید بر نقش کشورهای همسایه به‌ویژه ترکمنستان در توسعه تجارت منطقه‌ای خاطرنشان کرد: تقویت روابط اقتصادی با کشورهای آسیای میانه و حاشیه دریای خزر می‌تواند زمینه‌ساز جذب سرمایه‌گذاری خارجی و افزایش مبادلات تجاری شود و ایجاد و فعال‌سازی بازارچه‌های مرزی در این مسیر نقش کلیدی دارد.

    وی همچنین بر اهمیت تداوم تعاملات بین‌المللی و برگزاری نمایشگاه‌های مشترک تأکید کرد و گفت: گسترش ارتباطات اقتصادی و رفت‌وآمدهای تجاری، مانع از ایجاد موانع و سوءتفاهم‌ها شده و بستر همکاری‌های پایدار را فراهم می‌کند.

    یوسفی در بخش دیگری از سخنان خود با انتقاد از عملکرد برخی دستگاه‌ها و شبکه بانکی، بیان کرد: در شرایط کنونی اقتصادی، بسیاری از واحدهای تولیدی صرفاً برای حفظ اشتغال و ادامه فعالیت تلاش می‌کنند و به دنبال سودآوری نیستند، اما با این حال با محدودیت‌های جدی در تأمین نقدینگی و همکاری بانک‌ها مواجه‌اند.

    وی افزود: افزایش هزینه‌های تولید و عدم همراهی نظام بانکی، فشار مضاعفی بر فعالان اقتصادی وارد کرده و لازم است دستگاه‌های اجرایی و نظارتی با درک شرایط موجود، حمایت عملی و مؤثرتری از تولیدکنندگان داشته باشند.

    رئیس اتاق بازرگانی گرگان با تأکید بر لزوم حمایت هدفمند از تولیدکنندگان واقعی گفت: باید میان فعالان اقتصادی متعهد و افراد متخلف تفکیک قائل شد و از واحدهایی که سال‌ها در مسیر تولید و اشتغال پایدار فعالیت کرده‌اند، حمایت ویژه صورت گیرد.

    وی با اعلام آمادگی کامل اتاق بازرگانی گرگان برای همکاری با منطقه آزاد اینچه‌برون تصریح کرد: اتاق بازرگانی از ابتدای مسیر در کنار این مجموعه بوده و همچنان آماده است با استفاده از تمامی ظرفیت‌های خود، در جهت رفع موانع، تقویت زیرساخت‌ها و جذب سرمایه‌گذاری نقش‌آفرینی کند.

    بلا استفاده ماندن ظرفیت‌های ترانزیتی اینچه‌برون

    نایب رئیس اتاق بازرگانی گرگان در نشست هم‌اندیشی بررسی مشکلات زیرساختی و راهکارهای تسهیل تجارت کالا در منطقه آزاد منطقه آزاد اینچه‌برون، با اشاره به چالش‌های موجود در شبکه حمل‌ونقل ریلی، بر ضرورت بازنگری در ساختار تخلیه و بارگیری کالا تأکید کرد.

    علی محمد چوپانی با بیان اینکه بخش مهمی از ظرفیت‌های ترانزیتی منطقه به دلیل محدودیت‌های زیرساختی بلااستفاده مانده است، گفت: مسئله اصلی نه کمبود سرمایه‌گذاری، بلکه نبود سازوکار مناسب برای تخلیه سریع و چرخش به‌موقع واگن‌ها در شبکه ریلی است.

    چوپانی با اشاره به تجربه حمل محموله‌ای قابل توجه از مسیر ریلی اظهار کرد: در نبود زیرساخت مناسب تخلیه، توقف واگن‌ها در ایستگاه مقصد به شکل قابل توجهی افزایش یافته و همین موضوع موجب کاهش بهره‌وری شبکه حمل‌ونقل می‌شود.

    وی افزود: در استانداردهای رایج حمل‌ونقل ریلی در جهان، تخلیه کالاهای فله‌ای باید در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام شود تا واگن‌ها بدون توقف طولانی وارد چرخه حمل بعدی شوند، اما در شرایط فعلی این روند با کندی مواجه است.

    نایب رئیس اتاق بازرگانی گرگان با تأکید بر ضرورت ایجاد خطوط فرعی و انحرافی در کنار خط اصلی ریلی گفت: توسعه چند مسیر فرعی برای تخلیه هم‌زمان واگن‌ها می‌تواند ظرفیت عملیاتی شبکه را به شکل چشمگیری افزایش دهد و سرعت گردش واگن‌ها را بهبود بخشد.

    عدم توسعه منطقه آزاد به دلیل طولانی شدن فرایند تصمیم گیری‌ها

    وی همچنین با انتقاد از طولانی شدن فرآیند تصمیم‌گیری در پروژه‌های زیرساختی افزود: با وجود طرح‌های متعدد برای تبدیل اینچه‌برون به یکی از محورهای مهم ترانزیتی، نبود هماهنگی و زیرساخت‌های مکمل مانع تحقق کامل این هدف شده است.

    چوپانی در ادامه به چالش‌های اداری و نبود هماهنگی میان دستگاه‌های مرتبط اشاره کرد و گفت: تا زمانی که مدیریت یکپارچه و هماهنگی عملیاتی در حوزه حمل‌ونقل و تجارت ایجاد نشود، ظرفیت‌های موجود به بهره‌برداری کامل نخواهد رسید.

    وی با تأکید بر ضرورت تصمیم‌گیری‌های فوری و رویکرد عملیاتی در توسعه زیرساخت‌های ریلی اینچه‌برون خاطرنشان کرد: تأخیر در بهره‌برداری از ظرفیت‌های موجود، موجب از دست رفتن فرصت‌های اقتصادی و کاهش بهره‌وری در سطح منطقه خواهد شد.

    ضعف در زیرساخت‌های حقوقی مانع توسعه است

    عبدالله آقاعلیخانی مدیرکل سازمان بازرسی استان گلستان، در نشست هم‌اندیشی بررسی مشکلات زیرساختی منطقه آزاد اینچه‌برون و راهکارهای تسریع و تسهیل تجارت کالا، با تأکید بر ضرورت اجرای اصولی طرح‌های توسعه‌ای اظهار کرد: هر اقدام اقتصادی و عمرانی باید بر پایه اصول فنی، حقوقی، اجتماعی و اقتصادی طراحی و اجرا شود؛ در غیر این صورت، پس از گذشت سال‌ها دوباره با مسائل و موانع ابتدایی مواجه خواهیم شد.

    وی با اشاره به برخی تجربیات گذشته در حوزه سرمایه‌گذاری افزود: در موارد متعددی مشاهده شده است که به دلیل ضعف در زیرساخت‌های حقوقی، فنی یا مالکیتی، پروژه‌ها پس از چند سال به نقطه شروع بازگشته‌اند یا با توقف مواجه شده‌اند؛ بنابراین رعایت اصول اولیه در فرآیند تصمیم‌گیری و اجرا یک ضرورت جدی است.

    مدیرکل بازرسی استان گلستان با تأکید بر اهمیت نگاه نتیجه‌محور در مدیریت اجرایی تصریح کرد: نباید فعالیت‌های اداری و اجرایی جایگزین خروجی و نتیجه شود، بلکه باید سنجش عملکرد بر اساس میزان اثرگذاری و تحقق اهداف واقعی صورت گیرد.

    آقاعلیخانی همچنین با اشاره به ظرفیت‌های منطقه آزاد اینچه‌برون، به‌ویژه در حوزه حمل‌ونقل ریلی و بارگیری، گفت: لازم است بررسی دقیقی از میزان کشش و توان این زیرساخت‌ها در تحقق اهداف ترانزیتی و تجاری انجام شود و مشخص گردد آیا امکانات موجود پاسخگوی اهداف توسعه‌ای پیش‌بینی‌شده هست یا خیر.

    وی با بیان اینکه برخی مسائل زیرساختی نیازمند ارزیابی کارشناسی مشترک است، افزود: پیشنهاد می‌شود با همکاری اتاق بازرگانی و دستگاه‌های تخصصی، بررسی دقیق اثر موانع موجود بر هزینه، زمان و تناژ جابه‌جایی کالا انجام و بر اساس آن تصمیمات اصلاحی اتخاذ شود.

    گلستان در حالی با نشست‌ها و بازدیدهای متعدد فرصت‌های استفاده تجاری از این منطقه را از دست می‌دهد که استان همجوار سهم عمده‌ای در استفاده از مناطق آزاد تجاری داشته و دارد.

    با توجه به اینکه در سال‌های اخیر با بهره‌برداری از راه‌آهن بین‌المللی قزاقستان – ترکمنستان – ایران و گذر آن از اینچه‌برون، خدمات گمرک ریلی نیز به فعالیت معمول در مجموعه گمرکات استان گلستان اضافه شده است، بیش از پیش ضرورت داشت در همان سا

    ل های اولیه ارائه، به عنوان طرح مکمل بزرگترین پروژه اقتصادی آسیای میانه در قالب منطقه آزاد تجاری و صنعتی اینچه‌برون اجرائی شود.

    در عین حال متاسفانه طرح مذبور در این استان با ظرفیت‌های بالای اقتصادی چنانچه در گیرو دار تصمیمات پاسکاری شود بدون شک زیان‌های جبران ناپذیری در پی خواهد داشت و امروز جنگ این فرصت را برای توسعه این منطقه فراهم کرده و می طلبد برای مطالبه گری  عزم خود را جرم کرده و لحظه ای از خواسته های خود در جهت اجرای طرح‌های توسعه‌ای این منطقه کوتاه نیایند.

     

    نویسنده: مهین نورافروز
    منبع: بازار کسب و کار

    اخبار مشابه

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *