طرح جهش تولید در دیم زارها را باید به مثابه یک تیر و دو نشان دانست که ضمن اشتغالزایی و تقویت معیشت کشاورزان و پیشبرد اقتصاد مقاومتی به حفظ و ارتقای امنیت غذایی جامعه کمک می‌کند.
این طرح با همکاری ستاد اجرایی فرمان امام خمینی (ره) و سازمان جهاد کشاورزی در خراسان شمالی به اجرا درآمده است.
ستاد اجرایی فرمان امام (ره) پشتیبانی مالی این طرح و جهاد کشاورزی نیز پشتیبانی فنی و اجرایی آن را برعهده دارند.
در این طرح از اراضی دیم موجود برای کشت محصولات مهم و استراتژیک نظیر گندم و جو، دانه های روغنی، حبوبات، گیاهان علوفه ای و گیاهان دارویی در راستای کمک به تامین امنیت غذایی استفاده می شود.
ناگفته نماند یکی از اهداف دیگر در این طرح علاوه بر تامین امنیت غذایی و کمک به درآمدزایی کشاورزان، صرفه جویی در منابع آبی زیرزمینی و بهره برداری مطلوب از آب های جاری و نزولات جوی است.
کشاورزان مشارکت کننده در این طرح از حمایت های مختلف پیش بینی شده از سوی ستاد اجرایی فرمان امام خمینی (ره) و جهاد کشاورزی نظیر آموزش های رایگان، دریافت تسهیلات قرض الحسنه و یارانه بیمه محصولات دیم بهره مند می شوند.
اجرای طرح جهش تولید در تمامی دیم زارهای استان
وحید صباغ مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی در گفت و گو با اشاره به اجرای طرح جهش تولید در دیم زارهای استان اظهارکرد: امسال برای دومین سال این طرح در این خراسان شمالی برگزار می شود.
وی با بیان اینکه مساحت دیم زارهای خراسان شمالی ۱۶۰ هزار هکتار است، گفت: در سال گذشته طرح جهش تولید در دیم زارها در مساحت ۷۳ هزار هکتار اجرایی شد و امسال در تمامی دیم زارها اجرایی می شود.
صباغ افزود: در راستای اجرای این طرح کاشت و تولید محصولاتی همچون گندم، جو، نخود، عدس، انواع علوفه، گیاهان دارویی و دانه های روغنی انجام می شود.
کشت ۱۴ هزار هکتار دانه روغنی
وی در ارتباط با کشت دانه های روغنی در طرح جهش تولید در دیم زارها بیان کرد: دانه های روغنی کاملینا، کلزا، گلرنگ در کشت پاییزه و کنجد و آفتابگردان در کشت بهاره تولید خواهد شد.
این مقام مسئول تاکید کرد: کشت دانه روغنی کاملینا در این استان از اهمیت خاصی برخوردار است چراکه خواستگاه تولید این محصول در خراسان شمالی است و از سوی دیگر این محصول امسال به صورت تضمینی خرید شد که پیشنهاد و هماهنگی های لازم برای خرید آن از سوی این استان صورت گرفت و ۵۴ تن کاملینا خرید تضمینی انجام شده است.
به گفته مدیر زراعت سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی در سال گذشته در سطح پنج هزار هکتار دانه روغنی کشت شد که این مساحت در راستای اجرای این طرح در سال زراعی امسال به ۱۴ هزار تن خواهد رسید.
جلوگیری از فرسایش خاک و تولید علف هرز در مزرعه با آیش زرد به سبز
وی با بیان اینکه آیش زرد به سبز یکی دیگر از نکان بسیار مهم در اجرای طرح جهش تولید در دیم زارها است، گفت: ۶۰ هزار هکتار از اراضی کشاورزی دیم در این استان همه ساله آیش است که قابلت کشت محصول را دارد و از کشاورزان درخواست می شود تا به جای اینکه این زمین ها آیش شوند تناوب کشت در آن ها اجرایی شود.
صباغ افزود: از کشاورزان درخواست می شود تا در زمین های آیش یک سال گندم و جو و در سال دیگر علوفه، حبوبات و یا دانه های روغنی کشت شود.
وی تاکید کرد: با اجرای طرح آیش زرد به سبز مباحث اقتصادی مطرح است، علاوه بر اینکه تولید علف های هرز کنترل شده و از فرسایش خاک جلوگیری می شود.
تمام علوفه های تولیدی در داخل استان مصرف می شود
این مقام مسئول با اشاره به اینکه یکی از خلاهای موجود در این استان تولید علوفه است، گفت: اغلب کشاورزان در خراسان شمالی دامدار هستند که نیاز علوفه ای در این استان بالا است اما مقدار علوفه ای که در استان تولید می شود به هیچ عنوان کفاف نیاز را نمی دهد.
وی افزود: میزان نیاز استان به علوفه ۷۶۰ هزار تن است که فقط حدود ۲۰۰ هزار تن از این مقدار تولید و مابقی وارد می شود.
مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی خاطرنشان کرد: هر چقدر علوفه در استان تولید شود مصرف داخل می شود و چیزی به نام مازاد علوفه وجود ندارد.
به گفته وی قرار بر این است تا در سال زراعی امسال در قالب طرح جهش تولید در دیم زارها در سطح هفت هزار هکتار تولید علوفه انجام شود که این مساحت در سال زراعی گذشته چهار هزار هکتار بوده است.
اجرای ۶ پروژه مهم در دیم زارها
صباغ در ادامه با بیان اینکه شش پروژه در قالب طرح جهش تولید در دیم زارها مورد توجه است، گفت: حفظ بقایای گیاهی یکی از این موارد است که باید تا ۳۰ درصد انجام شود و کشت مستقیم بدون شخم، شخم عمود بر شیب، تبدیل آیش زرد به سبز از دیگر پروژه های مورد توجه است.
وی افزود: علاوه بر آن رعایت تراکم بذر از دیگر نکاتی است که باید توجه شود چراکه تراکم بذر در مزرعه علاوه بر اینکه هزینه های زیادی را تحمیل می کند از سوی دیگر ممکن است در سال های خشکسالی موجب رقابت محصول در حال رشد با یکدیگر شوند که در این صورت خسارت های زیادی وارد خواهد شد.
این مقام مسئول ادامه داد: مصرف کود اوره در مزارع از موارد دیگری است که باید انجام شود چراکه تحقیقات نشان داده به علت بروز خشکسالی، تغییر اقلیم و کاهش شدید بارندگی در ابتدای فصل بهار، برای اینکه گیاه در حال رشد دچار کمبود نشود، کود اوره در ابتدای کشت به زمین های کشاورزی تزریق شود.
توزیع ۱۷ تن بذرمال برای اجرای طرح جهش تولید در دیم زارها
وی تصریح کرد: در راستای اجرای طرح جهش تولید در دیم زارها ۱۷ تن بذر مال وارد استان شد که به شرکت های بذری داده شده تا بذرهای گواهی و کاملا بذرمال شده تولید کنند که این بذرها در استقرار گیاه و همچنین ایجاد سطح سبز مزارع نقش بسیار مهمی دارد.
افزایش ۳۰ درصدی محصولات کشاورزی در دیم زارها با اجرای طرح جهش تولید
مدیر امور زراعت سازمان جهادکشاورزی خراسان شمالی تصریح کرد: با اجرای طرح جهش تولید در دیم زارها می توان میزان تولید محصولات کشاورزی را در این اراضی تا ۳۰ درصد افزایش داد.
وی خاطرنشان کرد: سال زراعی گذشته یکی از سخت ترین سال ها از لحاظ کاهش بارندگی ها برای خراسان شمالی بوده است اما میزان خرید گندم به ۹۹ هزار و ۵۰۰ تن رسید این در حالی است که در برخی از سال هایی که میزان بارندگی ها نیز مناسب بوده خرید گندم تا حدود همین مقدار صورت گرفته است.
تامین ۶ تن بذر برای کشت گیاهان دارویی در خراسان شمالی
صفدر صفدری مدیر باغبانی سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی نیز در ادامه در گفت و گو با ایسنا، اظهار کرد: در اجرای برنامه جهش تولید در دیم زارها نیز برنامه ریزی شده تا کشت گیاهان دارویی صورت گیرد که در سال گذشته یک هزار و ۵۸۴ هکتار و برای امسال چهار هزار هکتار است.
وی تصریح کرد: برای کشت گیاهان دارویی در قالب جهش تولید در دیم زارها در استان برای سال جاری شش تن بذر در نظر گرفته شده که قرار است این بذور در میان کشاورزانی که سطح زیر کشت محصول آن ها بالا است توزیع شود تا سایر کشاورزان آن را مشاهده کرده و راغب به کشت شوند.
صفدری با بیان اینکه در حال حاضر کشت گیاهان دارویی در استان به صورت سنتی انجام می شود، تاکید کرد: اگر کشت این گیاهان به صورت مکانیزه صورت گیرد در هر هکتار ۱۰ کیلوگرم بذر نیاز است.
به گفته وی، برای کشت سنتی گیاهان دارویی در هر هکتار ۲۰ تا ۲۵ کیلوگرم بذر نیاز است.
این مقام مسئول اظهار کرد: با توجه به پیش بینی انجام شده تولید گیاهان دارویی می تواند تا پنج هزار میلیارد دلار ارزآوری داشته باشد اما با وجود اینکه ۷۰ درصد از تولید گیاه دارویی گل محمدی و ۹۰ درصد زعفران مربوط به ایران است، سهم کشور ما از این ارزآوری کمتر از دو درصد است.
وی گفت: در ایران یک هزار و ۷۲۸ گونه گیاه دارویی کشت می شود که کشت ۴۲۳ گونه مربوط به خراسان شمالی است.
صفدری افزود: در حال حاضر در این استان در سطح هشت هزار کشت انواع گیاهان دارویی انجام می شود که چهار هزار و ۸۰۰ هکتار آن مربوط به زعفران است.
وی ادامه داد: تعداد بهره برداراران از گیاهان دارویی در سامانه پهنه بندی چهار هزار و ۷۶۵ نفر است که برای توسعه آن برنامه ریزی شده تا در برنامه هفتم توسعه سطح کشت گیاهان دارویی به ۲۲ هزار هکتار و تعداد بهر برداران به ۱۰ هزار نفر برسد.
کشت ۲۵۰۰ هکتار زیره سبز در دیم زارهای استان
مدیر باغبانی سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی ادامه داد: زیره سبز یکی از گیاهات دارویی است که قرار است در قالب طرح جهش تولید در دیم زارها در این استان کشت شود.
وی اظهار کرد: خراسان شمالی رتبه چهار کشوری را در تولید زیره سبز دارد و از سوی دیگر این گیاه رتبه دوم سطح زیر کشت گیاهان دارویی در استان را به خود اختصاص داده است.
به گفته صفدری در سال زراعی گذشته ۸۴۰ تن زیره سبز از مزارع استان برداشت شده است و این محصول در اراضی دیم استان کشت می شود.
وی با اشاره به اینکه در راستای اجرای این طرح، سهم خراسان شمالی در کشت گیاهان دارویی چهار هزار هکتار است، تصریح کرد: در سطح دو هزار و ۵۰۰ هکتار از این مساحت زیره کشت خواهد شد.
خراسان شمالی توانایی تولید و تامین روغن ۳ استان را دارد
حمید نامور معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی گفت: خراسان شمالی توانایی تولید روغن سه استان در کشور را دارد.
وی با اشاره به اینکه کشور تا ۹۰ درصد به واردات روغن وابسته است، اظهار کرد: کاملینا و گلرنگ از جمله گیاهان روغنی است که می توان با کشت آن در قالب پروژه جهش تولید در دیم زارها بخشی از نیاز روغن را تامین کرد.
نامور تاکید کرد: این دو محصول را می توان در زمین های آیش کشت کرد و از سوی دیگر خراسان شمالی خواستگاه تولید این دو محصول است.
وی افزود: سطح زیرکشت کاملینا در گذشته فقط دو هکتار بود که هم اکنون به دو هزار هکتار رسیده است.
این مقام مسئول تصریح کرد: یکی از واردکننده های نخود و عدس هستیم که برنامه ریزی شده در کشت پاییزه امسال ۱۳ هزار هکتار حبوبات کشت شود.
وی ادامه با اشاره به اجرای طرح جهش تولید در استان بیان کرد: در گذشته فقط چهار دستگاه فعال و نیمه فعال برای امر کشت در دیم زارها در استان وجود داشت که با اجرای طرح جهش تولید در دیم زارها ۵۹ دستگاه کارنده دانش بنیان وارد شده است.
اختصاص ۱۵۹ دستگاه مکانیزه برای طرح جهش تولید در دیمزارهای خراسان شمالی
شکیبایی رییس ستاد اجرایی فرمان امام در خراسان شمالی نیز در ادامه در گفت و گو با ایسنا، از اختصاص ۱۵۹ دستگاه مکانیزه برای اجرای طرح جهش تولید در دیم زارهای این استان در سال جاری خبر داد که این دستگاه ها شامل کارنده، ادوات برای برداشت محصول و … است.
وی گفت: برای خرید و ورود این دستگاه ها ۲۱۰ میلیارد ریال تسهیلات ارائه می شود و علاوه بر آن ۱۹ راننده با سه کارشناس کشاورزی نیز جذب خواهند شد.
شکیبایی ادامه داد: خراسان شمالی در سال گذشته یکی از استان های پیش رو در اجرای جهش تولید در دیم زارها بوده است.
وی تصریح کرد: طرح جهش تولید در دیم زارها نسخه شفابخش اقتصاد کشاورزی در استان است و باید برای اجرای آن توجه ویژه شود.
انتهای پیام
